UN Food and Agriculture Organization (FAO) च्या २०२६ च्या रिपोर्टने जागतिक अन्नसुरक्षेबाबत चिंतेची बाब समोर आणली आहे. २०१५ पासून ५८% क्षेत्रातील मातीचा दर्जा खालावला असून, गुंतवणुकदारांसाठी हे एक दीर्घकालीन रिस्क फॅक्टर ठरू शकते.
संयुक्त राष्ट्रांच्या 'फूड अँड ॲग्रीकल्चर ऑर्गनायझेशन' (FAO) ने आपला 'Status of the World's Soil Resources 2026' अहवाल प्रसिद्ध केला आहे. जगातील ९५% अन्न उत्पादनासाठी जमिनीखालील जीवसृष्टी जबाबदार असते, परंतु त्यांच्या वेगाने होणाऱ्या ऱ्हासामुळे अन्नसुरक्षेला गंभीर धोका निर्माण झाला आहे. २०१५ पासून जगभरातील ५८% प्रदेशात माती व्यवस्थापनाचा दर्जा घसरला असून केवळ १०% ठिकाणी सुधारणा दिसून आली आहे.\n\n### कृषी उत्पादकता आणि धोरणांवर परिणाम\n\nशेतीसाठी रसायने आणि कीटकनाशकांचा अतिवापर हे मातीचा दर्जा खालावण्याचे मुख्य कारण ठरत आहे. विशेषतः भारतात जमिनीचा ३०% ते ३७% भाग सध्या ऱ्हासाच्या प्रक्रियेतून जात आहे. नायट्रोजन खतांचा अतिवापर मातीची रचना खराब करत असल्याचे रिपोर्टमध्ये स्पष्ट झाले आहे. भविष्यात उत्पादनात २५% पर्यंत घट होण्याची शक्यता लक्षात घेता, सरकारे आता 'रीजनरेटिव्ह फार्मिंग' (पुनरुज्जीवन शेती) कडे वळण्याची शक्यता आहे. यामुळे केमिकल-आधारित खते बनवणाऱ्या कंपन्यांना आपल्या बिझनेस मॉडेलमध्ये मोठे बदल करावे लागतील.\n\n### कृषी व्यवसायांसमोरील दीर्घकालीन आव्हाने\n\nजागतिक अर्थव्यवस्थेचा ५०% पेक्षा जास्त हिस्सा निसर्गावर अवलंबून आहे. मातीची उत्पादकता कमी झाल्यामुळे शेतीचा खर्च वाढणार असून पिकांच्या गुणवत्तेवरही त्याचा परिणाम होऊ शकतो. हे संकट थेट शेअर बाजाराला हादरा देणारे नसले, तरी खत कंपन्या, बियाणे कंपन्या आणि फूड प्रोसेसर्ससाठी हे एक मोठे स्ट्रक्चरल आव्हान आहे. गुंतवणुकदारांनी आगामी काळात सरकारचे कृषी धोरण, सेंद्रिय शेतीला मिळणारे प्रोत्साहन आणि माती परीक्षण तंत्रज्ञान विकसित करणाऱ्या कंपन्यांकडे लक्ष देणे गरजेचे आहे.
