पावसाच्या कमतरतेमुळे राजस्थानमध्ये भीषण पाणीटंचाई निर्माण झाली आहे. जोधपूर झोनमधील धरणांमधील पाणीसाठा गेल्या वर्षीच्या **८०.२%** वरून थेट **१५.७%** वर घसरला असून, रब्बी पिकांची पेरणी लांबणीवर पडली आहे.
शेती आणि पिकांवर परिणाम
पावसाच्या ३०% कमतरतेचा थेट फटका पश्चिम राजस्थानला बसला आहे. जालौर आणि पाली यांसारख्या जिल्ह्यांमध्ये पावसाची तूट ५०% पेक्षा जास्त आहे. यामुळे जैसलमेरसह अनेक भागांत रब्बी पिकांची पेरणी करणे शेतकऱ्यांसाठी कठीण झाले आहे. राज्यातील २०० हून अधिक धरणे सध्या कोरडी पडल्याने सिंचनाचा प्रश्न गंभीर झाला आहे.
पशुपालकांसमोर मोठे संकट
ग्रामीण भागातील उत्पन्नाचे प्रमुख साधन असलेल्या पशुपालनावरही याचे विपरीत परिणाम दिसत आहेत. चाऱ्याच्या टंचाईमुळे किंमती थेट ₹६-७ वरून ₹१५ प्रति किलो पर्यंत पोहोचल्या आहेत. खाद्यान्न नसल्यामुळे अनेक पशुपालकांना आपली जनावरे कमी भावात विकावी लागत आहेत, जे ग्रामीण अर्थव्यवस्थेसाठी धोक्याची घंटा आहे.
गुंतवणूकदारांसाठी काय संकेत?
या परिस्थितीचा फटका ग्रामीण मागणीवर आधारित असलेल्या कंपन्यांना बसू शकतो. विशेषतः खते (Fertilizers) आणि बियाणे विक्री करणाऱ्या कंपन्यांवर याचा नकारात्मक परिणाम अपेक्षित आहे. तसेच, दुग्धजन्य पदार्थ आणि एफएमसीजी (FMCG) कंपन्यांसाठी ग्रामीण भागातील उत्पन्नात घट झाल्यामुळे विक्रीवर दबाव येऊ शकतो. रब्बी पिकांचे उत्पादन कमी झाल्यास या भागात खाद्यपदार्थांच्या महागाईतही भर पडू शकते.
राजकीय पेच
सध्या पंचायत निवडणुकांच्या धामधुमीत दुष्काळ जाहीर करण्यावरून राजकीय वातावरण तापले आहे. सरकारने अधिकृत दुष्काळ जाहीर केल्यास मदतीचा ओघ सुरू होईल, ज्याकडे आता सर्वांचे लक्ष लागले आहे.
