भारतात 5 जुलैपर्यंत 350.85 लाख हेक्टरवर खरीप पेरण्या झाल्या आहेत, जे मागील वर्षाच्या तुलनेत 21% कमी आहे. 24% पावसाची तूट असल्याने तेलबिया, कापूस आणि भात यांसारख्या प्रमुख पिकांच्या पेरण्यांना उशीर होत आहे, ज्यामुळे उत्पादनावर परिणाम होण्याची चिंता वाढली आहे.
खरीप पेरण्यांची गती मंदावली
भारतातील खरीप हंगामाची सुरुवात मंदावली आहे, कारण मान्सूनचा पाऊस सरासरीपेक्षा कमी बरसत आहे. 5 जुलैपर्यंत, एकूण पेरणी क्षेत्र 350.85 लाख हेक्टर पर्यंत पोहोचले आहे. गेल्या वर्षी याच काळात 442.80 लाख हेक्टर पेरणी झाली होती, जी आता 21% कमी आहे. सामान्य हंगामाच्या तुलनेतही हे 6% कमी आहे.
प्रमुख पिकांवर परिणाम
सर्वाधिक फटका तेलबिया आणि कापूस या पिकांना बसला आहे. तेलबियांची पेरणी 66.31 लाख हेक्टर झाली आहे, जी मागील वर्षी 109.27 लाख हेक्टर होती. कापसाची पेरणी 63.18 लाख हेक्टर पर्यंत मर्यादित राहिली, जी मागील हंगामात 82 लाख हेक्टर होती. भाताची पेरणी देखील 60.24 लाख हेक्टर झाली आहे, जी सामान्य 66.57 लाख हेक्टर पेक्षा कमी आहे.
तथापि, डाळी, ऊस आणि ताग यांसारखी पिके चांगली कामगिरी करत आहेत. उसाची पेरणी 57.58 लाख हेक्टर झाली आहे, जी मागील वर्षापेक्षा आणि सामान्य क्षेत्रापेक्षाही जास्त आहे.
पावसाची स्थिती आणि जलाशय
पेरण्यांना उशीर होण्याचे मुख्य कारण म्हणजे 24% पावसाची तूट. यामुळे जमिनीतील ओलावा कमी झाला आहे. केंद्रीय जल आयोगाच्या आकडेवारीनुसार, 166 प्रमुख जलाशयांमधील पाण्याची पातळी 47.725 अब्ज घनमीटर आहे, जी सामान्य पातळीपेक्षा थोडी कमी आहे. यामुळे सिंचनावर परिणाम होण्याची शक्यता आहे.
गुंतवणूकदारांसाठी महत्त्वाचे
पेरण्यांमधील ही घट कृषी-आधारित व्यवसायांवर परिणाम करू शकते. खते, बियाणे आणि शेती अवजारांची मागणी कमी होऊ शकते. तसेच, पीक उत्पादनात घट झाल्यास अन्नधान्याच्या महागाईवर दबाव येऊ शकतो.
भारतीय हवामान विभागाने येत्या आठवड्यात पावसाची शक्यता वर्तवली आहे. पुढील काही आठवड्यांतील पेरण्यांचा वेग महत्त्वाचा ठरेल. शेतकरी आणि गुंतवणूकदार यावर बारकाईने लक्ष ठेवून आहेत.