ऑक्टोबरच्या सुरुवातीला पावसाचा **९७%** तुटवडा जाणवल्याने खेडा आणि आनंद जिल्ह्यातील पिके धोक्यात आली होती. ही स्थिती सावरण्यासाठी गुजरात सरकारने Kadana Dam मधून **१९८ दशलक्ष** घनमीटर पाणी सोडण्याचा निर्णय घेतला आहे, ज्यामुळे **८०,००० हेक्टर** शेतीला दिलासा मिळणार आहे.
ऑक्टोबर महिन्यात पावसाने पाठ फिरवल्याने गुजरातमध्ये चिंतेचे वातावरण निर्माण झाले होते. परिस्थितीचे गांभीर्य ओळखून राज्य सरकारने १० ऑक्टोबर २०२६ पासून तातडीने Kadana Dam मधून पाणी सोडण्यास सुरुवात केली आहे. मळी (Mahi) कमांड एरियातील पिकांना वाचवणे हा यामागील मुख्य उद्देश आहे.### पावसाची तूट आणि तातडीचा उपाय
अधिकृत आकडेवारीनुसार, ऑक्टोबरच्या पहिल्या दहा दिवसांत गुजरातमध्ये पावसाची ९७% कमतरता दिसून आली. सरासरी ११ मिमी पावसाच्या तुलनेत केवळ ०.३ मिमी पाऊस झाल्याने पिके वाळू लागली होती. ही परिस्थिती निवळण्यासाठी सरकारने ५,५०० क्युसेक वेगाने पाणी सोडण्याचे आदेश दिले आहेत. यामुळे ८०,००० हेक्टर क्षेत्रावरील खरीप पिकांना जीवदान मिळणार आहे.
कृषी उद्योगांवर होणारा परिणाम
खेडा आणि आनंद हे जिल्हे गुजरातच्या कृषी अर्थव्यवस्थेचा कणा आहेत. राज्यातील एकूण भात शेतीपैकी २५% आणि तंबाखू उत्पादनापैकी तब्बल ७७% वाटा याच जिल्ह्यांचा आहे. अशातच, अनिश्चित पाऊस आणि पाणी टंचाईचा थेट परिणाम बियाणे कंपन्या, खत उत्पादक आणि कृषी प्रक्रिया उद्योगांवर होऊ शकतो. गुंतवणूकदारांच्या नजरेतून पाहिले तर, हवामानातील हा अस्थिरपणा भविष्यातील उत्पादकता आणि इनपुट कॉस्टवर दबाव निर्माण करणारा ठरू शकतो.
भविष्यातील आव्हाने
Kadana Dam चा हा निर्णय जलव्यवस्थापनाचा एक भाग असला, तरी पिण्याचे पाणी आणि शेतीसाठी पाणी यातील समतोल राखणे सरकारपुढे मोठे आव्हान आहे. नर्मदा आणि SAUNI योजनेप्रमाणेच प्रशासनाला आता पुढील पावसाळ्याच्या स्थितीवर लक्ष ठेवावे लागणार आहे. जर पावसाची तूट कायम राहिली, तर रब्बी हंगामाच्या नियोजनावरही याचा परिणाम होऊ शकतो.