નાઈજરની રાજધાની નિયામેમાં સ્થિત એર બેઝ ૧૦૧ પર **૨૯ ઓગસ્ટ, ૨૦૨૬** ના રોજ સૈનિકોએ બળવો કર્યો છે. રાષ્ટ્રપતિ ભવન પાસે ગોળીબારના અહેવાલો બાદ સેનાએ સ્થિતિ કાબૂમાં હોવાનો દાવો કર્યો છે, પરંતુ આ ઘટનાએ શાસક જૂથમાં રહેલા આંતરિક વિખવાદને ખુલ્લો પાડી દીધો છે.
નાઈજરની રાજધાની નિયામેના ડાયોરી હમાની ઈન્ટરનેશનલ એરપોર્ટ નજીક આવેલા એર બેઝ ૧૦૧ પર સૈનિકોએ હિંસક વિરોધ કર્યો હતો. આ ઘટનામાં ઘણા લશ્કરી અધિકારીઓની અટકાયત કરવામાં આવી હતી અને પ્રેસિડેન્શિયલ પેલેસ તેમજ પ્લાટુ વહીવટી વિસ્તારમાં ભારે ગોળીબારના અવાજો સંભળાયા હતા. નાઈજરના રક્ષામંત્રાલયે પરિસ્થિતિ નિયંત્રણમાં હોવાનું જણાવ્યું હોવા છતાં, આ વર્ષે આ બેઝ પર ત્રીજી વખત હુમલો થયો છે, જે ગંભીર અસ્થિરતા સૂચવે છે.
સત્તા સામે ગંભીર પડકાર
જનરલ અબ્દુરાહમાને ત્ચિયાનીના નેતૃત્વ હેઠળની સૈન્ય સરકાર માટે આ બળવો એક મોટો પડકાર છે. ૨૦૨૩માં સત્તા કબજે કર્યા બાદ, આ શાસકે પશ્ચિમી દેશો સાથેના સંબંધો તોડીને રશિયા સાથે વ્યૂહાત્મક જોડાણ કર્યું છે. આ બદલાવ અને આંતરરાષ્ટ્રીય આર્થિક મદદમાં થયેલા ઘટાડાને કારણે નાઈજર આજે ગંભીર આર્થિક સંકટનો સામનો કરી રહ્યું છે.
ગ્લોબલ માર્કેટ પર અસર
જોકે નાઈજરની કોઈ કંપની ભારતીય શેરબજારમાં લિસ્ટેડ નથી, પરંતુ સહેલ (Sahel) ક્ષેત્રની આ અસ્થિરતા વૈશ્વિક બજાર માટે જોખમી છે. નાઈજર યુરેનિયમનું મોટું ઉત્પાદક છે, જે પરમાણુ ઉર્જા માટે અનિવાર્ય છે. આ ઉપરાંત ત્યાં તેલ (Oil) અને સોના (Gold) ના વિપુલ ભંડાર છે. રાજકીય અસ્થિરતાને કારણે સપ્લાય ચેઈનમાં વિક્ષેપ આવવાની પૂરેપૂરી શક્યતા છે, જે વૈશ્વિક કોમોડિટીના ભાવને અસર કરી શકે છે.
આગામી સમય માટે શું જોવું?
આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે સૈન્યના વિભાજન અને જિહાદી સંગઠનો સામેની લડાઈ પર નજર રાખવી ખૂબ જરૂરી છે. વિદેશી ફંડિંગ ઘટતા દેશની કરન્સી અને દેવાની ચુકવણી સામે પણ પ્રશ્નો ઉભા થયા છે. આગામી સમયમાં જો અશાંતિ વધશે તો વૈશ્વિક એનર્જી અને માઈનિંગ કંપનીઓએ પોતાના ઓપરેશનલ રિસ્ક અંગે ફરીથી વિચારણા કરવી પડશે.