નવી દિલ્હીમાં સપ્ટેમ્બર મહિનામાં યોજાનાર ૧૮મી BRICS સમિટ પહેલા જ Iran અને UAE વચ્ચેના રાજદ્વારી સંબંધો વણસ્યા છે. UAE દ્વારા Iran પર લગાવવામાં આવેલા ટ્રેડ અને ફાઈનાન્શિયલ એમ્બાર્ગોને કારણે સમિટમાં એકમત સાધવો ભારત માટે મોટો પડકાર બની ગયો છે. રોકાણકારો ખાસ કરીને Strait of Hormuz પર નજર રાખી રહ્યા છે, કારણ કે આ તણાવની અસર ગ્લોબલ એનર્જી સપ્લાય અને ટ્રેડ રૂટ પર પડી શકે છે.
નવી દિલ્હીમાં ૧૨-૧૩ સપ્ટેમ્બરના રોજ યોજાનાર ૧૮મી BRICS સમિટ માટે ભારત સઘન તૈયારીઓ કરી રહ્યું છે, પરંતુ બે સભ્ય દેશો—Iran અને UAE વચ્ચેનો વિવાદ એક મોટો રાજદ્વારી અવરોધ બનીને ઉભો થયો છે. આ વિવાદનું મૂળ ૧૯ ઓગસ્ટના રોજ UAE દ્વારા Iran પર લાદવામાં આવેલ અનિશ્ચિત વેપાર, વ્યાવસાયિક અને નાણાકીય એમ્બાર્ગો છે. UAE સરકારે દરિયાઈ ટ્રાફિક પર થયેલા ઈરાની બેલિસ્ટિક મિસાઈલ હુમલાને આ કાર્યવાહીનું મુખ્ય કારણ ગણાવ્યું છે, જ્યારે તેહરાને આ તમામ આરોપોને નકારી કાઢ્યા છે.
ગ્લોબલ ટ્રેડ અને એનર્જી પર અસર
આ વિવાદ મુખ્યત્વે રાજદ્વારી હોવા છતાં, તે ગ્લોબલ ફાઈનાન્શિયલ માર્કેટ માટે મહત્વનો છે. ખાસ કરીને 'Strait of Hormuz' નો વિસ્તાર વિશ્વના ઓઈલ અને ગેસ સપ્લાય માટે ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે. આ વિસ્તારમાં ભૌગોલિક રાજકીય તણાવને કારણે સપ્લાય ચેઈનમાં વિક્ષેપની આશંકા રહે છે, જે ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ અને શિપિંગ ખર્ચમાં અસ્થિરતા લાવી શકે છે. ભારતીય રોકાણકારો માટે આ એક ચિંતાનો વિષય છે, કારણ કે ઓઈલના ભાવમાં વધારો ભારતનું ઈમ્પોર્ટ બિલ વધારે છે અને કેમિકલ, ટ્રાન્સપોર્ટ તથા મેન્યુફેક્ચરિંગ સેક્ટરના પ્રોફિટ માર્જિન પર સીધી અસર કરે છે.
BRICS બ્લોકમાં વધતા પડકારો
BRICS બ્લોક હવે ૧૧ સભ્ય દેશોનું એક મોટું સંગઠન છે, જેમાં સાઉદી અરેબિયા, Iran અને UAE જેવા મોટા ઓઈલ નિકાસકારો સામેલ છે. આ વિવિધતાને કારણે સમાન મુદ્દાઓ પર સહમતી સાધવી મુશ્કેલ બની રહી છે. મે ૨૦૨૬માં વિદેશ મંત્રીઓની બેઠક દરમિયાન પણ સભ્યો વચ્ચેના મતભેદોને કારણે કોઈ સંયુક્ત નિવેદન બહાર પડી શક્યું ન હતું.
ભારત હાલમાં ૨૦૨૬ના અધ્યક્ષ તરીકે આ વિવાદોને ઉકેલીને એક સકારાત્મક પરિણામ લાવવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યું છે. આ વર્ષે સમિટની થીમ 'રેઝિલિયન્સ, ઈનોવેશન, કોઓપરેશન અને સસ્ટેનેબિલિટી' રાખવામાં આવી છે. રોકાણકારો માટે સપ્ટેમ્બર સમિટનું પરિણામ ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ રહેશે, કારણ કે તે BRICS ની એકતા અને વૈશ્વિક વેપાર નીતિ પર મોટી અસર કરી શકે છે.
