BRICS સમિટ માટે ભારત આવેલા ઈરાનના રાષ્ટ્રપતિ Masoud Pezeshkian એ અમેરિકા દ્વારા સત્તા પલટવાના તમામ પ્રયાસો નિષ્ફળ ગયા હોવાનો દાવો કર્યો છે. આ ભૌગોલિક તણાવ અને U.S. ની 'Operation Economic Outcast' પોલિસીને કારણે એનર્જી માર્કેટ અને સપ્લાય ચેઈનમાં ખલેલ પહોંચવાની શક્યતા છે, જેની અસર ભારતીય બજાર પર પડી શકે છે.
ઈરાનના રાષ્ટ્રપતિ Masoud Pezeshkian એ જાહેરમાં એવો દાવો કર્યો છે કે તેહરાનમાં સત્તા પલટવા માટે અમેરિકા દ્વારા કરવામાં આવેલા તમામ પ્રયાસો ઉલટા પડ્યા છે. ભારત ખાતે યોજાયેલી BRICS સમિટમાં તેમણે દાવો કર્યો હતો કે વોશિંગ્ટને જે રીતે વેનેઝુએલા કે સીરિયામાં સત્તા પલટો જોયો હતો, તેવી અપેક્ષા ઈરાન માટે પણ રાખી હતી, પરંતુ આ તમામ યોજનાઓ નિષ્ફળ સાબિત થઈ છે.
'Operation Economic Outcast' અને આર્થિક દબાણ
અમેરિકાએ હવે 'Operation Economic Outcast' નામની નીતિ દ્વારા ઈરાન પર દબાણ વધાર્યું છે. આ પોલિસી હેઠળ ઈરાનની એરલાઈન્સ અને મહત્વના ટ્રેડ રૂટ્સને નિશાન બનાવવામાં આવી રહ્યા છે. ઈરાન સરકારના જણાવ્યા અનુસાર, આ પ્રતિબંધોને લીધે ટ્રેડ વોલ્યુમમાં 25% થી 35% સુધીનો ઘટાડો નોંધાયો છે. આ આર્થિક નાકાબંધીના કારણે ખોરાક અને દવાઓ જેવી આવશ્યક વસ્તુઓનો પુરવઠો પણ પ્રભાવિત થયો છે.
એનર્જી માર્કેટ અને ભારત પર જોખમ
રોકાણકારો માટે સૌથી મોટી ચિંતા Strait of Hormuz ની સ્થિતિ છે, જે વૈશ્વિક ઓઈલ ટ્રાન્સપોર્ટ માટે એક મુખ્ય માર્ગ છે. જો આ વિસ્તારમાં કોઈ પણ પ્રકારનો અવરોધ ઊભો થાય, તો તેની સીધી અસર વૈશ્વિક ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ પર પડશે. ક્રૂડના ભાવમાં વધારો થવાથી ભારતના ઓઈલ માર્કેટિંગ કંપનીઓ, એવિએશન અને લોજિસ્ટિક્સ ક્ષેત્રના ઓપરેશનલ ખર્ચમાં મોટો ઉછાળો આવી શકે છે.
હાલમાં ભલે ઈરાન પોતાની સ્થિતિ સ્થિર હોવાનો દાવો કરી રહ્યું હોય, પરંતુ મધ્ય પૂર્વમાં વધતા ભૌગોલિક તણાવને કારણે વૈશ્વિક બજારોમાં અસ્થિરતાનો માહોલ છે. ફાઈનાન્શિયલ એનાલિસ્ટ્સ હવે સપ્લાય ચેઈનમાં આવતા આ અવરોધો પર બાજ નજર રાખી રહ્યા છે, કારણ કે આ સ્થિતિ લાંબા ગાળે ફુગાવા (Inflation) ને વેગ આપી શકે છે.