પાકિસ્તાન અધિકૃત કાશ્મીર (PoK) માં જૂન **2026** થી ચાલી રહેલા વિરોધ પ્રદર્શનોને કારણે છેલ્લા **100 દિવસથી** વધુ સમયથી ઈન્ટરનેટ સેવાઓ બંધ છે. આ લાંબા સમયના શટડાઉનને લીધે ડિજિટલ કોમર્સ, બેંકિંગ અને શિક્ષણ વ્યવસ્થા સંપૂર્ણપણે ખોરવાઈ ગઈ છે.
લાંબા સમયના શટડાઉનની આર્થિક અસર
PoK માં 5 જૂન, 2026 થી ઈન્ટરનેટ અને મોબાઈલ ડેટા સેવાઓ પર પ્રતિબંધ છે. Jammu Kashmir Joint Awami Action Committee (JKJAAC) દ્વારા રાજકીય અને ચૂંટણી સુધારા માટે કરવામાં આવેલા આંદોલન બાદ વહીવટીતંત્રએ સુરક્ષાના કારણોસર આ નિર્ણય લીધો હતો. જોકે, આ નિર્ણયે સ્થાનિક અર્થતંત્રની કરોડરજ્જુ તોડી નાખી છે.
શિક્ષણ અને બેંકિંગ ક્ષેત્રે હાલાકી
આજના ડિજિટલ યુગમાં નાણાકીય વ્યવહારો અને સપ્લાય ચેઈન મેનેજમેન્ટ સંપૂર્ણપણે ઈન્ટરનેટ પર નિર્ભર છે. છેલ્લા 3 મહિનાથી વધુ સમયથી ઈન્ટરનેટ ન હોવાથી નાના વેપારીઓ અને વિદ્યાર્થીઓ સૌથી વધુ મુશ્કેલીમાં છે. અનેક પ્રવેશ પરીક્ષાઓ વારંવાર સ્થગિત કરવામાં આવી રહી છે, કારણ કે ડિજિટલ રજીસ્ટ્રેશન પોર્ટલ જ એક્સેસ થઈ શકતા નથી.
હાઈકોર્ટનો હસ્તક્ષેપ
વડાપ્રધાન Syed Iftikhar Ali Gillani ની સરકાર આ પ્રતિબંધને સુરક્ષા માટે જરૂરી ગણાવી રહી છે, પરંતુ પ્રાદેશિક હાઈકોર્ટે કડક વલણ અપનાવ્યું છે. કોર્ટે વહીવટીતંત્રને આગામી 10 દિવસમાં ઈન્ટરનેટ સેવાઓ પુનઃસ્થાપિત કરવાનો આદેશ આપ્યો છે. માત્ર કાયદો અને વ્યવસ્થાની ગંભીર સ્થિતિ હોય તેવા વિસ્તારોમાં જ અપવાદ રાખી શકાશે.
આગળ શું?
આ સ્થિતિ માત્ર આર્થિક સ્થિરતા માટે જ નહીં, પણ રોકાણકારો માટે પણ ચિંતાનો વિષય છે. અનિશ્ચિત રાજકીય વાતાવરણ અને ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરના આવા અવરોધોને કારણે આ પ્રદેશમાં ડિજિટલ-ફર્સ્ટ બિઝનેસ મોડલ અપનાવવામાં મોટો અવરોધ ઉભો થયો છે. હવે જોવાનું એ રહેશે કે શું સરકાર કોર્ટના આદેશનું પાલન કરે છે કે પછી પ્રતિબંધને વધુ લંબાવવામાં આવે છે.