મિડલ ઈસ્ટમાં વધેલા તણાવ અને લેબનોન-સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝની સ્થિતિને કારણે ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ **$97** ની સપાટીએ પહોંચ્યા છે. આ તેજી ભારતીય રોકાણકારો માટે ચિંતાનો વિષય છે, કારણ કે તેની સીધી અસર રૂપિયાના મૂલ્ય, મોંઘવારી અને એવિએશન તથા પેઈન્ટ્સ જેવા સેક્ટરના નફા પર પડી શકે છે.
ક્રૂડ ઓઈલમાં કેમ આવી તેજી?
વૈશ્વિક એનર્જી માર્કેટમાં આજે ભારે અફડાતફડી જોવા મળી છે. લેબનોનમાં થયેલા હુમલા અને સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝમાં સાઉદીના ટેન્કર 'Sidr' પરના હુમલાના અહેવાલો બાદ ક્રૂડ ઓઈલ ફ્યુચર્સ ઉછળીને $97 પ્રતિ બેરલ ની નજીક પહોંચી ગયા છે. ભૌગોલિક રાજકીય અસ્થિરતાને કારણે સપ્લાય ચેઈન ખોરવાઈ જવાનો ડર માર્કેટમાં સ્પષ્ટ દેખાય છે.
ભારતીય શેરબજાર પર તેની અસર (Impact on India)
ભારત માટે મિડલ ઈસ્ટ ક્રૂડ ઓઈલનો મુખ્ય સ્ત્રોત છે. ક્રૂડના ભાવ વધતા ભારતનું ઈમ્પોર્ટ બિલ વધશે, જે રૂપિયાના મૂલ્ય પર દબાણ લાવશે. આનાથી ભારતીય ઉદ્યોગોના માર્જિન પર સીધી અસર પડશે:
- ઓઈલ માર્કેટિંગ કંપનીઓ (OMCs): આંતરરાષ્ટ્રીય ભાવ વધે ત્યારે કંપનીઓ ગ્રાહકો પર આ ભાર નાખવામાં મુશ્કેલી અનુભવે છે, જેથી તેમના નફા પર અસર પડે છે.
- એવિએશન સેક્ટર: એરલાઈન્સના કુલ ખર્ચમાં એવિએશન ટર્બાઈન ફ્યુઅલ (ATF) નો હિસ્સો મોટો હોય છે. ઈંધણ મોંઘું થતા તેમની પ્રોફિટેબિલિટી ઘટી શકે છે.
- મેન્યુફેક્ચરિંગ અને પેઈન્ટ્સ: પેઈન્ટ, ટાયર અને કેમિકલ જેવી કંપનીઓ ક્રૂડ ડેરિવેટિવ્ઝનો કાચા માલ તરીકે ઉપયોગ કરે છે. કાચા માલના ભાવ વધતા કંપનીઓએ કાં તો પોતાનો નફો ઓછો કરવો પડશે અથવા પ્રોડક્ટની કિંમત વધારવી પડશે.
મેક્રો-ઈકોનોમિક જોખમ
જો ક્રૂડના ભાવ લાંબો સમય ઊંચા જળવાઈ રહેશે, તો તે મોંઘવારીમાં વધારો કરશે. લોજિસ્ટિક્સ અને ટ્રાન્સપોર્ટેશનના ખર્ચમાં વધારો થવાથી ભારતીય અર્થતંત્રમાં મોંઘવારી વધી શકે છે, જે RBI ના આગામી વ્યાજ દરના નિર્ણયોને પણ અસર કરી શકે છે. રોકાણકારોએ હવે સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝની સ્થિતિ અને ડોલર સામે રૂપિયાના મૂવમેન્ટ પર ચાંપતી નજર રાખવી જોઈએ.