વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને BRICS દેશોના નેતાઓએ 18મી સમિટમાં 'નવી દિલ્હી ડિક્લેરેશન' અપનાવ્યું છે. આ નિર્ણય ગ્લોબલ ગવર્નન્સ અને ઈકોનોમિક રેઝિલિઅન્સ પર ભાર મૂકે છે, જે ભારતીય રોકાણકારો માટે ટ્રેડ બેરિયર્સ અને પેમેન્ટ સિસ્ટમમાં બદલાવના સંકેત આપે છે.
નવી દિલ્હીના ભારત મંડપમ ખાતે 12 સપ્ટેમ્બર, 2026 ના રોજ 18મી BRICS સમિટનું સમાપન થયું. આ સમિટમાં 11 સભ્ય દેશોના નેતાઓએ એકસાથે મળીને 'નવી દિલ્હી ડિક્લેરેશન'ને સર્વાનુમતે મંજૂરી આપી છે, જે ગ્લોબલ ફાઇનાન્સ અને ટ્રેડ માટે એક નવો રોડમેપ તૈયાર કરશે.
ગ્લોબલ ટ્રેડ અને ગવર્નન્સ પર અસર
આ ઘોષણાપત્રમાં ભારત, બ્રાઝિલ, ચીન, રશિયા, સાઉદી અરેબિયા અને UAE જેવા દેશોએ IMF અને વર્લ્ડ બેંક જેવી આંતરરાષ્ટ્રીય નાણાકીય સંસ્થાઓમાં સુધારાની માંગ કરી છે. રોકાણકારો માટે આ મહત્વનું છે, કારણ કે આ સંસ્થાઓની કાર્યપદ્ધતિમાં ફેરફાર થવાથી ગ્લોબલ કેપિટલ ફ્લો અને વિકાસશીલ દેશોને મળતી ફંડિંગ પર સીધી અસર પડી શકે છે. સભ્ય દેશોએ એકતરફી ટ્રેડ બેરિયર્સ સામે ચિંતા વ્યક્ત કરી છે, જે ભવિષ્યમાં વધુ સુરક્ષિત અને સ્થાનિક ટ્રેડ કોરિડોર તરફ દોરી શકે છે.
પેમેન્ટ સિસ્ટમમાં સંભવિત ફેરફાર
સમિટમાં ક્રોસ-બોર્ડર પેમેન્ટ મિકેનિઝમને વધુ મજબૂત બનાવવા પર ચર્ચા કરવામાં આવી હતી. વર્તમાન વૈશ્વિક નાણાકીય નેટવર્ક પર નિર્ભરતા ઘટાડવાના પ્રયાસોને પગલે ટ્રેડ અને બેંકિંગ ક્ષેત્રે રેગ્યુલેટરી વાતાવરણ બદલાઈ શકે છે. આનાથી ભારતીય કંપનીઓ જે BRICS દેશો સાથે વેપાર કરે છે, તેમની પેમેન્ટ પ્રોસેસમાં લાંબા ગાળે ફ્લેક્સિબિલિટી આવી શકે છે.
જોખમો અને માર્કેટ રિયાલિટી
11 સભ્ય દેશોનો સમૂહ બજારના કદની દ્રષ્ટિએ મોટો છે, પરંતુ વિવિધ આર્થિક પ્રાથમિકતાઓ ધરાવતા દેશો વચ્ચે સહમતિ જાળવવી એ એક પડકાર છે. સભ્ય દેશો વચ્ચેના ભૌગોલિક-રાજકીય તણાવ અને વેપાર નીતિઓને લઈને બાહ્ય દેશો સાથેના સંઘર્ષને રોકાણકારોએ સતત મોનિટર કરવા જોઈએ. હવે જોવાનું એ રહે છે કે આ નીતિઓ કેટલી ઝડપથી એક્શન પ્લાનમાં બદલાય છે અને સપ્લાય ચેઈનની સ્થિરતા કેટલી જળવાય છે.