Whalesbook
ઓપરેશનલ સફળતાનો દમ
SpiceJet એ પોતાની ક્ષમતામાં 56% નો અધધ વધારો કર્યો છે, જેના પરિણામે તેનો ડોમેસ્ટિક માર્કેટ શેર સપ્ટેમ્બર 2025 ના 1.9% થી વધીને ડિસેમ્બર 2025 સુધીમાં 4.3% પર પહોંચ્યો છે. આ વધારા માટે ત્રીજા ક્વાર્ટર (Q3) દરમિયાન 16 નવા વિમાનો ઉમેરવામાં આવ્યા હતા. આનાથી Available Seat Kilometres (ASKMs) લગભગ 55 કરોડ થી વધીને 105 કરોડ પર પહોંચ્યા છે, જે કંપનીના નેટવર્ક અને શેડ્યુલને મજબૂત બનાવે છે. કંપનીનો આગામી ટાર્ગેટ વિન્ટર 2026 સુધીમાં ASKMs ને 220-225 કરોડ સુધી લઈ જવાનો છે, જેના માટે 300 થી વધુ દૈનિક ફ્લાઈટ્સ ચલાવવી પડશે. આ મોટા પ્લાનને પાર પાડવા માટે, SpiceJet લીઝ પર નવા વિમાનો લાવી રહ્યું છે અને 10 વધારાના વિમાનો માટે MoU પણ કર્યો છે, જેથી તેનો ફ્લીટ આશરે 60 વિમાનો સુધી પહોંચી શકે.
ફાઇનાન્સિયલ સ્થિતિ ચિંતાજનક
જોકે, આ ઓપરેશનલ સફળતા વચ્ચે કંપનીની ફાઇનાન્સિયલ સ્થિતિ ચિંતાજનક બની રહી છે. FY26 ના ત્રીજા ક્વાર્ટરમાં SpiceJet ને ₹261.38 કરોડ નો મોટો નેટ લોસ થયો છે, જ્યારે ગયા વર્ષે આ જ ગાળામાં ₹20.4 કરોડ નો પ્રોફિટ હતો. રેવન્યુ ભલે 13.8% વધીને ₹1,408.29 કરોડ પર પહોંચી ગઈ હોય, પણ વધતા ઓપરેટિંગ ખર્ચ, ફ્યુઅલના ઊંચા ભાવ અને કરન્સીના ઘસારા સામે આ વૃદ્ધિ ટકી શકી નથી. સૌથી ગંભીર બાબત એ છે કે શેરહોલ્ડર ઇક્વિટી માર્ચ 2025 સુધીમાં લગભગ ₹-1,942.37 કરોડ પર પહોંચી ગઈ છે, જે નેગેટિવ છે. આ ઉપરાંત, -1.90 નો નેગેટિવ P/E રેશિયો કંપનીની ગંભીર આર્થિક મુશ્કેલીઓ દર્શાવે છે.
કોમ્પિટિશન અને સેક્ટરલ પડકારો
ભારતીય એવિએશન સેક્ટર જોરદાર વૃદ્ધિ કરી રહ્યું છે અને 2026 સુધીમાં વિશ્વનું ત્રીજું સૌથી મોટું ડોમેસ્ટિક એવિએશન માર્કેટ બનવાની ધારણા છે. પરંતુ, SpiceJet ની ઓપરેશનલ રિકવરી IndiGo દ્વારા થયેલા ફ્લાઈટ કેન્સલેશનનો ફાયદો ઉઠાવીને થઈ છે. ડિસેમ્બર 2025 માં SpiceJet નું ઓન-ટાઈમ પરફોર્મન્સ માત્ર 46.9% હતું, જે અન્ય મુખ્ય એરલાઇન્સ કરતાં ઘણું ઓછું છે. સેક્ટરમાં પાયલોટની અછત, રેગ્યુલેટરી દબાણ અને ઊંચા ઓપરેશનલ ખર્ચ જેવી સમસ્યાઓ યથાવત છે.
એનાલિસ્ટ્સનો 'Sell' રેટિંગ
વિશ્લેષકો માને છે કે SpiceJet ની લીઝ-હેવી ગ્રોથ સ્ટ્રેટેજી અત્યંત જોખમી છે. સતત નેટ લોસ, નેગેટિવ ઇક્વિટી અને નફાકારકતા પર ધ્યાન આપવાને બદલે માત્ર ક્ષમતા વધારવા પર ભાર મૂકવો એ લાંબા ગાળે ટકી શકે તેવી વ્યૂહરચના નથી. મોટાભાગના એનાલિસ્ટ્સ આ શેર પર 'Sell' રેટિંગ આપી રહ્યા છે. આ રેટિંગ કંપનીની ફાઇનાન્સિયલ સ્થિતિ અને સ્પર્ધાત્મક દબાણ સામે ટકી રહેવાની ક્ષમતા અંગે ગંભીર ચિંતાઓ દર્શાવે છે. કંપની ભલે લિક્વિડિટી વધારવા અને ફ્લીટને મજબૂત કરવાના પ્લાન ધરાવતી હોય, પરંતુ હાલની પરિસ્થિતિ જોતાં રોકાણકારો માટે સાવચેતીનો માહોલ છે.