મહારાષ્ટ્ર સરકારે કલ્યાણ-ડોંબિવલીને નવી મુંબઈ સાથે જોડતી **18.4 કિમી** લાંબી મુંબઈ મેટ્રો લાઇન 12A ને મંજૂરી આપી દીધી છે. MMRDA હેઠળના આ **₹13,856 કરોડ**ના પ્રોજેક્ટથી પરિવહનમાં મોટો સુધારો આવશે.
પ્રોજેક્ટની રૂપરેખા અને કનેક્ટિવિટી
મહારાષ્ટ્ર કેબિનેટ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર કમિટીએ આ પ્રોજેક્ટને સત્તાવાર મંજૂરી આપી છે. આ પ્રોજેક્ટમાં 12 એલવેટેડ સ્ટેશનો બનાવવામાં આવશે, જે ટ્રાફિકની સમસ્યા હળવી કરવામાં મદદરૂપ થશે. આ કોરિડોરમાં 6.93 કિમીનો ફોર-લેન અને 8.69 કિમીનો સિક્સ-લેન ફ્લાયઓવર સિસ્ટમ પણ સામેલ છે. કટઈ નાકા (Katai Naka) ખાતે ઇન્ટરચેન્જ પોઈન્ટ્સ બનાવવામાં આવશે જેથી અન્ય મેટ્રો લાઈનો સાથે સરળતાથી જોડાણ થઈ શકે.
નાણાકીય મોડલ અને રોકાણકારો માટે મહત્વ
સરકારે આ પ્રોજેક્ટના ખર્ચને પહોંચી વળવા માટે જમીન મુદ્રીકરણ (Land Monetization) ની વ્યૂહરચના બનાવી છે, જેમાં સરકારી જમીનો MMRDA ને ટ્રાન્સફર કરવામાં આવશે. ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને EPC સેક્ટરની કંપનીઓ માટે આ એક મોટી તક છે, કારણ કે મોટા ટેન્ડરો બહાર પડવાથી કંપનીઓના ઓર્ડર બુકમાં વધારો થશે અને લાંબા ગાળાની આવક દેખાશે. આ ઉપરાંત, કનેક્ટિવિટી વધવાથી આ વિસ્તારમાં રિયલ એસ્ટેટના ભાવમાં પણ અસર જોવા મળી શકે છે.
જોખમો અને ધ્યાનમાં રાખવાની બાબતો
ભારતમાં લાંબા ગાળાના ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પ્રોજેક્ટ્સમાં હંમેશા જમીન સંપાદન (Land Acquisition) માં વિલંબ અને કાચા માલના ભાવમાં વધારાનું જોખમ રહેલું હોય છે. ભૂતકાળમાં મેટ્રો પ્રોજેક્ટ્સમાં થયેલા વિલંબને જોતા, રોકાણકારોએ ટેન્ડરિંગની પ્રક્રિયા, બાંધકામની ગતિ અને મેનેજમેન્ટની કોમેન્ટ્રી પર ખાસ નજર રાખવી જોઈએ.