સપ્ટેમ્બર 2026માં Indian Railways નું ફ્રેઇટ વોલ્યુમ **6.14%** વધીને **135.35 મિલિયન ટન** પર પહોંચ્યું છે. કોલસા અને અનાજની માંગમાં વધારાને કારણે રેવન્યુમાં **9.3%** નો વધારો થયો છે, પરંતુ વધતા ખર્ચ અને દેવાના બોજ વચ્ચે રેલ્વે સામે મોટા આર્થિક પડકારો પણ છે.
સપ્ટેમ્બર 2026માં ભારતીય રેલ્વેએ લોજિસ્ટિક્સ ક્ષેત્રે મજબૂત કામગીરી નોંધાવી છે. 135.35 મિલિયન ટન માલસામાનની હેરફેર સાથે રેવન્યુમાં ₹1,266 કરોડની વધારાની આવક નોંધાઈ છે, જે કુલ આવકમાં 9.3% નો વધારો દર્શાવે છે.
માંગમાં ક્યાં જોવા મળી તેજી?
આ વૃદ્ધિ મુખ્યત્વે ઔદ્યોગિક અને કૃષિ ક્ષેત્રની માંગને આભારી છે:
- અનાજ (Foodgrains): પરિવહનમાં 25% નો જંગી ઉછાળો.
- ક્લિન્કર અને કન્ટેનર: અનુક્રમે 20% અને 10% ની વૃદ્ધિ.
- કોલસો: પાવર સેક્ટરની માંગને પહોંચી વળવા દૈનિક સરેરાશ કોલસાના રેક (Rakes) માં 11.6% નો વધારો કરીને તેને 443 પ્રતિ દિવસ કરવામાં આવ્યા છે.
નાણાકીય સ્થિતિ અને પડકારો
નાણાકીય વર્ષ 2026-27 ના પ્રથમ છ મહિનામાં ક્યુમ્યુલેટિવ ફ્રેઇટ લોડિંગ 833.7 મિલિયન ટન રહ્યું છે, જે ગયા વર્ષના સમાન સમયગાળા કરતા 4.1% વધુ છે. જોકે, આવક વૃદ્ધિ માત્ર 3.7% રહી છે. રેલ્વે સામે સૌથી મોટો પડકાર ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર આધુનિકીકરણ પાછળનો ખર્ચ છે. હાલમાં Indian Railway Finance Corporation (IRFC) ને ચૂકવવાપાત્ર દેવું ₹67,344 કરોડ જેટલું ઊંચું છે.
વધતા પેન્શન અને ઓપરેશનલ ખર્ચને કારણે રેલ્વેના પ્રોફિટ માર્જિન પર સતત દબાણ જોવા મળી રહ્યું છે. હવે રોકાણકારોની નજર એ વાત પર છે કે રેલ્વે આ વધતા ખર્ચને મેનેજ કરીને કેવી રીતે પોતાની લોજિસ્ટિક્સ ક્ષમતા જાળવી રાખે છે.