Whalesbook
Air India એ Northern Summer 2026 સિઝન માટે પોતાની આંતરરાષ્ટ્રીય ફ્લાઇટ શેડ્યૂલમાં નાટકીય રીતે ઘટાડો કર્યો છે. ઓગસ્ટ સુધી ઉત્તર અમેરિકા, યુરોપ, દક્ષિણપૂર્વ એશિયા અને ઓસ્ટ્રેલિયા જેવા રૂટ્સ પર સેવાઓ સ્થગિત કરવામાં આવી છે અને ફ્લાઇટ ફ્રીક્વન્સી ઘટાડવામાં આવી છે. આ ઘટાડો એરલાઇનના સૌથી વધુ આવક ધરાવતા ગાળા દરમિયાન થયો છે. એપ્રિલ 2026 માં, એરલાઇનની આંતરરાષ્ટ્રીય ક્ષમતા વાર્ષિક ધોરણે 22% ઘટીને 1,987 ફ્લાઇટ્સ થઈ ગઈ હતી, જે અગાઉના વર્ષના 2,549 હતી. આ ઘટાડાનો ટ્રેન્ડ ચાલુ ક્વાર્ટરમાં પણ જોવા મળી રહ્યો છે. દિલ્હી-શિકાગો અને દિલ્હી-નેવાર્ક જેવા રૂટ્સ સ્થગિત કરવામાં આવ્યા છે, જ્યારે મુંબઈ-ન્યૂયોર્ક JFK, દિલ્હી-શાંઘાઈ પુડોંગ અને સિંગાપોર તથા દક્ષિણપૂર્વ એશિયાના ઘણા રૂટ્સ પર સેવાઓમાં ઘટાડો કરાયો છે અથવા તો બંધ કરાયો છે.
આ ઘટાડાનું મુખ્ય કારણ વૈશ્વિક ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં થયેલો તીવ્ર વધારો અને એવિએશન ટર્બાઇન ફ્યુઅલ (ATF) ના ઊંચા ખર્ચ છે. ATF હવે એરલાઇનના ઓપરેટિંગ ખર્ચના લગભગ 60% જેટલું થઈ ગયું છે, જે સામાન્ય રીતે 40% રહેતું હતું. આ ઉપરાંત, પાકિસ્તાન એરસ્પેસ બ્લોકેડની અસર પણ એર ઇન્ડિયા અને અન્ય ભારતીય એરલાઇન્સ પર યથાવત છે. તેના કારણે ફ્લાઇટ્સ, ખાસ કરીને દિલ્હીથી, લાંબા રૂટ લેવા પડે છે અને વધુ ઇંધણનો ઉપયોગ થાય છે. પશ્ચિમ એશિયામાં તણાવ અને હોર્મુઝની સામુદ્રધુની નજીકના ભૌગોલિક રાજકીય સંકટોએ પણ બજારમાં અસ્થિરતા સર્જી છે. 13 મે, 2026 ના રોજ, બ્રેન્ટ ક્રૂડ લગભગ $106.95 પ્રતિ બેરલ અને WTI લગભગ $101.52 પ્રતિ બેરલ પર ટ્રેડ થઈ રહ્યું હતું.
આ ઓપરેશનલ સમસ્યાઓ ત્યારે આવી છે જ્યારે એર ઇન્ડિયા ગ્રુપ નોંધપાત્ર નાણાકીય દબાણ હેઠળ છે. 31 માર્ચ, 2026 ના રોજ પૂરા થયેલા નાણાકીય વર્ષ માટે કંપનીનું નુકસાન ₹22,000 કરોડ થી વધુ રહ્યું છે, કેટલાક અહેવાલો સૂચવે છે કે કુલ નુકસાન ₹220 બિલિયન (લગભગ $2.3 બિલિયન) સુધી પહોંચી ગયું છે. આ નાણાકીય બોજ એ સમયે છે જ્યારે એરલાઇન અપગ્રેડમાં રોકાણ કરી રહી છે. સમગ્ર ભારતીય એવિએશન સેક્ટર પણ સંઘર્ષ કરી રહ્યું છે, ICRA એ નાણાકીય વર્ષ 2026 માટે ઉદ્યોગ-વ્યાપી નેટ નુકસાન ₹17,000-₹18,000 કરોડ ની આગાહી કરી છે અને તેના આઉટલુકને નકારાત્મક રીતે સુધાર્યો છે. જ્યારે ડોમેસ્ટિક ફ્લાઇટ્સ ધીમે ધીમે વધી રહી છે, મે 2026 માં આંતરરાષ્ટ્રીય ક્ષમતા 10.5% ઘટી હતી.
લાંબા રૂટ પર એર ઇન્ડિયા દ્વારા કરવામાં આવેલા આ મોટા કાપ તાતા ગ્રુપ હેઠળ કંપનીની ટર્નઅરાઉન્ડ (Turnaround) વ્યૂહરચનાની સફળતા પર પ્રશ્નો ઉભા કરે છે. આ અભિગમ IndiGo જેવી હરીફ કંપનીઓથી વિપરીત છે, જેઓ પોતાના ફ્લીટને ઓપ્ટિમાઇઝ કરી રહી છે અને ડોમેસ્ટિક નેટવર્કનો વિસ્તાર કરી રહી છે. ઊંચા ઇંધણ ખર્ચ અને ભૌગોલિક રાજકીય અવરોધોને કારણે લાંબા ફ્લાઇટ પાથને કારણે એર ઇન્ડિયાના લાંબા-માર્ગીય રૂટ્સ અલાભકારી બની ગયા છે, જે માળખાકીય સમસ્યાઓને ઉજાગર કરે છે.
વૈશ્વિક તેલના ભાવમાં અસ્થિરતા અને ચાલુ ભૌગોલિક રાજકીય જોખમોને કારણે, એર ઇન્ડિયાના આંતરરાષ્ટ્રીય ઓપરેશન્સ મુશ્કેલ સમયનો સામનો કરી રહ્યા છે. એરલાઇનને ઊંચા ઓપરેટિંગ ખર્ચ અને નોંધપાત્ર દેવાના બોજનું સંચાલન કરવું પડશે. ભલે ભારતીય એવિએશન માર્કેટમાં વૃદ્ધિની અપેક્ષા હોય, પરંતુ એર ઇન્ડિયાનો આગળનો માર્ગ વર્તમાન આર્થિક પરિસ્થિતિઓને અનુરૂપ તેના આંતરરાષ્ટ્રીય નેટવર્કને સુવ્યવસ્થિત કરવા પર નિર્ભર રહેશે. તેના વિશાળ વાઇડબોડી એરક્રાફ્ટ ફ્લીટ અને જટિલ ભૌગોલિક રાજકીય પરિસ્થિતિને કારણે આ વધુ મુશ્કેલ બન્યું છે.