ગ્રુપના નુકસાનનો પડછાયો, છતાં આશાનું કિરણ
Air India Group માટે નાણાકીય સ્થિતિ હજુ પણ પડકારજનક છે. ખાસ કરીને, ગ્રુપની મુખ્ય એરલાઇન Air India એ નાણાકીય વર્ષ 2025 (FY25) માં ₹10,859 કરોડનો ચોખ્ખો નફો (Net Loss) નોંધાવ્યો છે, જે પાછલા વર્ષની સરખામણીમાં 48% વધુ છે. આખા Air India Group, જેમાં Air India Express અને Vistara નો સમાવેશ થાય છે, તેનો FY25 માં સંયુક્ત Net Loss (ટેક્સ પહેલા) ₹9,568.4 કરોડ રહ્યો હતો, જે ગત નાણાકીય વર્ષ કરતાં વધારે છે. પાકિસ્તાનનું હવાઈ ક્ષેત્ર બંધ રહેવા જેવી પરિસ્થિતિઓએ પણ ઓપરેશનલ ખર્ચમાં વધારો કર્યો છે.
જોકે, આ બધાની વચ્ચે Air India Express માટે એક આશાસ્પદ ચિત્ર ઉભરી રહ્યું છે. કંપનીએ નાણાકીય વર્ષ 2027 (FY27) ના બીજા અર્ધવાર્ષિક ગાળામાં પ્રથમ Operating Profit હાંસલ કરવાનો લક્ષ્યાંક રાખ્યો છે. આ માટે યુનિટ ઇકોનોમિક્સ (unit economics) માં સુધારો, ખર્ચ પર કડક નિયંત્રણ અને ઓપરેશનલ પ્રદર્શનને મજબૂત કરવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવ્યું છે. એરલાઇન તેના કદને ત્રણ ગણું કરીને FY31 સુધીમાં 25% માર્કેટ શેર હાંસલ કરવાની યોજના ધરાવે છે, જેમાં 300 જેટલા વિમાનોનો કાફલો સામેલ હશે. આ વ્યૂહરચના હેઠળ, Air India Express પોતાને 'વેલ્યુ કેરિયર' (value carrier) તરીકે સ્થાપિત કરવાનો પ્રયાસ કરી રહી છે.
સ્પર્ધાત્મક માર્કેટ અને ભવિષ્યનું ચિત્ર
ભારતીય એવિએશન માર્કેટ અત્યંત સ્પર્ધાત્મક છે, જેમાં લો-કોસ્ટ કેરિયર્સનો દબદબો છે. IndiGo હાલમાં લગભગ 64% માર્કેટ શેર સાથે અગ્રણી સ્થાન ધરાવે છે, જ્યારે Air India Group (Air India અને Air India Express) નો સંયુક્ત ડોમેસ્ટિક માર્કેટ શેર 27% છે. Akasa Air જેવી નવી કંપનીઓ પણ 5.2% માર્કેટ શેર સાથે પોતાનું સ્થાન બનાવી રહી છે.
Tata ગ્રુપની ટ્રાન્સફોર્મેશન પ્લાન 'Vihaan.AI' 2027 સુધીમાં ગ્રુપને આત્મનિર્ભર બનાવવાનું લક્ષ્ય ધરાવે છે, પરંતુ તેમાં વિલંબ થઈ રહ્યો છે અને નફાકારકતા હવે ત્રણથી ચાર વર્ષ પછી જોવા મળી શકે છે. તેમ છતાં, ભારતીય એવિએશન ઉદ્યોગ મજબૂત વૃદ્ધિ માટે તૈયાર છે. આગામી દાયકામાં આશરે 2,250 વિમાનોના કાફલા સાથે, ઉદ્યોગ 12.21% ના CAGR દરે વૃદ્ધિ પામવાની ધારણા છે. Boeing 737 MAX જેવા ઇંધણ-કાર્યક્ષમ વિમાનોનો સમાવેશ એરલાઇન્સને ખર્ચ ઘટાડવા અને પર્યાવરણીય અસરને નિયંત્રિત કરવામાં મદદ કરશે.