બજેટ ૨૦૨૬: ટેક્સટાઈલ સેક્ટર માટે નવી દિશા
કેન્દ્રીય બજેટ ૨૦૨૬માં ભારતને વૈશ્વિક ટેક્સટાઈલ માર્કેટમાં વધુ સ્પર્ધાત્મક બનાવવા માટે એક મજબૂત પ્લાન જાહેર કરાયો છે. આ પ્લાનમાં મેગા ટેક્સટાઈલ પાર્કની સ્થાપના, એક્સપોર્ટ માટેની પ્રક્રિયા સરળ બનાવવી, અને ટેકનિકલ ટેક્સટાઈલ્સ તેમજ મેન-મેડ ફાઈબર (MMF) સેગમેન્ટને પ્રોત્સાહન આપવા પર ભાર મુકવામાં આવ્યો છે. આ સાથે, Samarth 2.0 જેવી સ્કીલિંગ પ્રોગ્રામ્સ પણ શરૂ કરાયા છે.
બજેટની સૌથી મોટી જાહેરાતોમાંની એક એ છે કે ગાર્મેન્ટ્સ, લેધર પ્રોડક્ટ્સ અને ફૂટવેર માટે એક્સપોર્ટની સમયમર્યાદા છ મહિનાથી વધારીને એક વર્ષ કરી દેવાઈ છે. આનાથી એક્સપોર્ટર્સને વધુ ફ્લેક્સિબિલિટી મળશે.
શેરબજારમાં ઉત્સાહનો માહોલ
આ બજેટરી જાહેરાતોની અસર તરત જ શેરબજાર પર જોવા મળી. ૧ ફેબ્રુઆરી, ૨૦૨૬ના રોજ ટેક્સટાઈલ કંપનીઓના શેરોમાં જોરદાર તેજી જોવા મળી. Raymond ના શેર લગભગ 8.18% ઉછળ્યા, જ્યારે Vardhman Textiles અને Trident ના શેરોમાં 7-9% ની આસપાસનો વધારો નોંધાયો. KPR Mill ના શેરોમાં લગભગ 6% નો ઉછાળો આવ્યો, અને Gokaldas Exports તથા Welspun Living ના શેરોમાં પણ પોઝિટિવ મૂવમેન્ટ જોવા મળી.
બજાર મોટાભાગે એવી કંપનીઓ તરફ આકર્ષાયું છે જે規模 (scale) ધરાવે છે, એક્સપોર્ટ-ઓરિએન્ટેડ છે અને નિયમોનું પાલન કરવા સક્ષમ છે. આ કંપનીઓ ઓપરેટિંગ લીવરેજ અને કોમન ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરનો લાભ ઉઠાવી શકે છે.
વૈશ્વિક સ્તરે સ્પર્ધાત્મકતા અને FTA નો લાભ
ભારત અને વિયેતનામ તથા બાંગ્લાદેશ જેવા મેન્યુફેક્ચરિંગ હબ વચ્ચેની સ્પર્ધાને ઓછી કરવા માટે પણ બજેટમાં પ્રયાસો કરાયા છે. તાજેતરમાં જ India-EU ફ્રી ટ્રેડ એગ્રીમેન્ટ (FTA) ફાઇનલ થવાથી યુરોપિયન યુનિયનના મોટા ટેક્સટાઈલ માર્કેટ, જેનું મૂલ્ય $163 બિલિયન થી વધુ છે, તેમાં ભારતને ઝીરો-ડ્યુટી એક્સેસ મળશે. આ કરાર ભારતને પ્રાદેશિક હરીફો સામે વધુ મજબૂત બનાવશે.
વધુમાં, અમેરિકા દ્વારા બાંગ્લાદેશી ગાર્મેન્ટ્સ પર 35% નો ટેરિફ લાદવાની અપેક્ષા રાખવામાં આવી રહી છે, જે ભારત માટે બજારહિસ્સો મેળવવાની તક ઊભી કરી શકે છે.
સરકારી રોકાણ અને કંપનીઓની સ્થિતિ
સરકારે ટેક્સટાઈલ સેક્ટર માટે ૨૦૨૬-૨૭ના નાણાકીય વર્ષ માટે ફાળવણી વધારીને ₹10,000 કરોડ કરી દીધી છે, જે ગત વર્ષના ₹5,272 કરોડ કરતાં નોંધપાત્ર વધારો છે. આ દર્શાવે છે કે સરકાર આ સેક્ટરને કેટલું મહત્વ આપી રહી છે.
મોટા અને ઇન્ટિગ્રેટેડ પ્લેયર્સ, જેમ કે KPR Mill (માર્કેટ કેપ લગભગ ₹30,430 કરોડ), આ નીતિગત ફેરફારોનો સૌથી વધુ લાભ લેવા સક્ષમ છે. Pearl Global Industries, Gokaldas Exports (જેણે Q3 FY26 માં માર્જિનના દબાણને કારણે પ્રોફિટમાં ઘટાડો નોંધાવ્યો હતો, પરંતુ બજેટ પછી તેજી દેખાઈ), Vardhman Textiles (P/E રેશિયો લગભગ 14.63x) અને SP Apparel (માર્કેટ કેપ આશરે ₹1,707 કરોડ) જેવી કંપનીઓ પણ આ બદલાવનો ભાગ છે.
જોકે, નાના, અસંગઠિત અને કોટન પર વધુ નિર્ભર ઉત્પાદકોને ફાયદો થવામાં થોડો સમય લાગી શકે છે, જે રાજ્ય અને ક્લસ્ટર સ્તરે અમલીકરણ પર નિર્ભર રહેશે.