Telecom Regulatory Authority of India (TRAI) એ સપ્ટેમ્બર **2026** થી નવા નિયમો લાગુ કર્યા છે. હવે ટેલિકોમ ઓપરેટરોએ સ્પામ કોલ્સ શોધવા અને તેને બ્લોક કરવા માટે AI સિસ્ટમનો ઉપયોગ કરવો પડશે. બિઝનેસ કોલ્સ સુરક્ષિત રાખવા માટે કંપનીઓએ હવે તેમના નંબર પહેલેથી રજીસ્ટર કરાવવા પડશે.
TRAI એ અનિચ્છનીય કોમર્શિયલ કોમ્યુનિકેશનને રોકવા માટે પોતાની રણનીતિમાં મોટો ફેરફાર કર્યો છે. 18 સપ્ટેમ્બર, 2026 ના રોજ જાહેર કરાયેલા નવા નિયમો મુજબ, હવે ટેલિકોમ કંપનીઓએ સ્પામર્સને ઓળખવા અને તેમની સામે કાર્યવાહી કરવા માટે AI અને મશીન લર્નિંગ ટેકનોલોજીનો ઉપયોગ કરવો પડશે. અગાઉ આ પ્રક્રિયા માત્ર ગ્રાહકોની ફરિયાદો પર આધારિત હતી.
AI દ્વારા ફરજિયાત અમલીકરણ
નવા નિયમો મુજબ, જો કોઈ એક સેન્ડરના 5 કે તેથી વધુ નંબર 10 દિવસના ગાળામાં સ્પામ તરીકે ફ્લેગ થાય, તો ઓપરેટરે કડક પગલાં લેવા પડશે. આમાં કેવાયસી (KYC) રી-વેરિફિકેશનથી લઈને 15 દિવસ સુધી આઉટગોઈંગ સર્વિસ બંધ કરવી અથવા કાયમી જોડાણ કાપી નાખવા સુધીની સજાનો સમાવેશ થાય છે.
સરકારી અને બિઝનેસ કોલ્સની સુરક્ષા
નવા નિયમોમાં 140xx, 1600xx અને 1601xx સીરીઝના નંબરોને પ્રોટેક્શન આપવામાં આવ્યું છે. ઘણીવાર થર્ડ પાર્ટી એપ્સ આ મહત્વના બિઝનેસ અને બેંકિંગ એલર્ટ્સને ભૂલથી સ્પામ ગણીને બ્લોક કરી દેતી હતી. હવે આ નંબરો પર કોઈ ફિલ્ટરિંગ કે ટેગિંગ નહીં થઈ શકે. આ માટે બિઝનેસ એકમોએ તેમના કોલિંગ નંબરને Distributed Ledger Technology (DLT) પ્લેટફોર્મ પર રજીસ્ટર કરાવવા જરૂરી છે.
પાલનનો ખર્ચ અને પડકારો
આ નિર્ણયથી ટેલિકોમ ઓપરેટરોના ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને AI અપગ્રેડ પાછળનો ખર્ચ વધશે. સાથે જ, બિઝનેસ માટે રજીસ્ટ્રેશનની પ્રક્રિયા વધુ જટિલ બની શકે છે. ટૂંકમાં, TRAI હવે ત્રીજા પક્ષની એપ પર સીધું નિયંત્રણ લાવવા માટે ઈલેક્ટ્રોનિક્સ અને આઈટી મંત્રાલય સાથે ચર્ચા કરી રહ્યું છે, જેના કારણે ભવિષ્યમાં ટેક પ્લેટફોર્મ સાથે ઘર્ષણ થવાની શક્યતા છે.