ભારતીય હેન્ડસેટ નિર્માતા Lava અને Ai+ હવે બજેટ સેગમેન્ટમાં પોતાનું વર્ચસ્વ વધારી રહ્યા છે. ચાઈનીઝ સ્પર્ધકો મેમરી ચિપના વધતા ભાવને કારણે પ્રીમિયમ ફોન્સ પર ધ્યાન આપી રહ્યા છે, જેનો સીધો લાભ સ્થાનિક કંપનીઓને મળી રહ્યો છે. FY26 માં દેશનું મોબાઈલ ઉત્પાદન રેકોર્ડ **₹6.27 લાખ કરોડ** પર પહોંચ્યું છે.
ભારતીય સ્માર્ટફોન માર્કેટમાં એક મોટું પરિવર્તન જોવા મળી રહ્યું છે. અત્યાર સુધી Xiaomi, Vivo અને Oppo જેવી ચાઈનીઝ કંપનીઓએ આક્રમક કિંમતો સાથે બજાર પર કબજો જમાવ્યો હતો, પરંતુ હવે તેઓ તેમના નફાના માર્જિનને બચાવવા માટે પ્રીમિયમ ડિવાઈસ પર વધુ ભાર મૂકી રહ્યા છે. આ વ્યૂહાત્મક ફેરફારનું મુખ્ય કારણ મેમરી કમ્પોનન્ટ્સના ભાવમાં થયેલો તીવ્ર વધારો છે, જે બજેટ સ્માર્ટફોનની ઉત્પાદન કિંમતમાં 40% સુધીનો હિસ્સો ધરાવે છે. આ સ્થિતિએ Lava અને Ai+ જેવી ભારતીય કંપનીઓ માટે બજારમાં જગ્યા બનાવી આપી છે.
મેન્યુફેક્ચરિંગમાં નવો અધ્યાય
સ્થાનિક ઉત્પાદનનો પાયો આ વખતે ઘણો મજબૂત છે. FY26 માં ભારતીય મોબાઈલ ફોન ઉદ્યોગે આશરે ₹6.27 લાખ કરોડનું ઉત્પાદન કર્યું છે. સરકારની પ્રોડક્શન-લિંક્ડ ઈન્સેન્ટિવ (PLI) સ્કીમ અને Dixon Technologies જેવા કોન્ટ્રાક્ટ મેન્યુફેક્ચરિંગ પાર્ટનર્સને કારણે આ શક્ય બન્યું છે. નવી સરકારી યોજનાઓ હવે ફક્ત એસેમ્બલી નહીં, પણ રિસર્ચ અને ડેવલપમેન્ટ (R&D) પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરનાર કંપનીઓને પ્રોત્સાહન આપી રહી છે. પરિણામે, સ્થાનિક કંપનીઓનો માર્કેટ શેર 7% સુધી પહોંચ્યો છે, જે છેલ્લા 8 વર્ષમાં સર્વોચ્ચ છે.
પડકારો અને ભવિષ્યની રાહ
જોકે, માર્ગ સરળ નથી. કુલ શિપમેન્ટમાં વાર્ષિક ધોરણે 20% થી વધુનો ઘટાડો જોવા મળ્યો છે. Lava અને Ai+ માટે માત્ર કિંમત નહીં, પણ આફ્ટર-સેલ્સ સર્વિસ, સોફ્ટવેર અપડેટ્સ અને ડિઝાઇનમાં ગ્લોબલ કંપનીઓ સાથે ટક્કર આપવી જરૂરી છે. લાંબા ગાળાની સફળતા માટે ગ્રાહકોનો વિશ્વાસ અને સપ્લાય ચેઈનની સ્થિરતા જ મુખ્ય ચાવી સાબિત થશે.