ભારતીય સ્માર્ટફોન માર્કેટમાં જૂન 2026 ક્વાર્ટરમાં ગત વર્ષની સરખામણીમાં **10%** નો ઘટાડો નોંધાયો છે. છેલ્લા 6 વર્ષમાં આ સૌથી નીચો આંકડો છે. મેમરી ચિપના વધતા ભાવને કારણે **15%** કિંમતો વધતાં બજેટ સેગમેન્ટમાં ગ્રાહકોની માંગ ઘટી છે.
સ્માર્ટફોન બજારમાં મંદીનો માહોલ: શું છે કારણ?
ભારતીય સ્માર્ટફોન માર્કેટ જૂન ક્વાર્ટરમાં છેલ્લા 6 વર્ષમાં સૌથી ખરાબ સ્થિતિમાં રહ્યું છે. કુલ શિપમેન્ટમાં ગત વર્ષની સરખામણીમાં 10% નો ઘટાડો થયો છે. આ ઘટાડાનું મુખ્ય કારણ કોમ્પોનન્ટના ભાવમાં થયેલો અણધાર્યો વધારો છે. ખાસ કરીને, મેમરી ચિપના ભાવમાં સપ્ટેમ્બર 2025 થી લગભગ 4 ગણો વધારો થયો છે. આ વધારાનો બોજ ઉત્પાદકોએ ગ્રાહકો પર નાખ્યો છે, જેના કારણે સ્માર્ટફોનની સરેરાશ કિંમતમાં લગભગ 15% નો વધારો થયો છે.
બજેટ સેગમેન્ટ પર સૌથી વધુ અસર
ભાવ વધારાની સૌથી ખરાબ અસર ₹15,000 થી ઓછી કિંમતના સ્માર્ટફોન પર જોવા મળી છે. આ સેગમેન્ટમાં શિપમેન્ટમાં 45% નો ઘટાડો થયો છે. આ દર્શાવે છે કે કિંમત પ્રત્યે સંવેદનશીલ ગ્રાહકો હાલમાં તેમના જૂના ફોનનો ઉપયોગ વધુ સમય સુધી કરી રહ્યા છે. આ ટ્રેન્ડ ઉત્પાદકો માટે મુશ્કેલ પરિસ્થિતિ ઊભી કરી રહ્યો છે.
મુખ્ય બ્રાન્ડ્સ અને તેમનું પ્રદર્શન
- vivo 18% માર્કેટ શેર સાથે પ્રથમ સ્થાન પર યથાવત છે, પરંતુ તેને પણ બજારના પડકારોનો સામનો કરવો પડી રહ્યો છે.
- Samsung ટોચની પાંચ કંપનીઓમાં એકમાત્ર એવી કંપની રહી જેણે 2% નો સકારાત્મક ગ્રોથ નોંધાવ્યો. તેના Galaxy A સિરીઝ અને ફ્લેગશિપ મોડલ્સે ₹15,000–₹20,000 ના સેગમેન્ટમાં સારી માંગ જાળવી રાખી.
- Xiaomi (POCO સહિત) અને realme એ ભાવ પ્રત્યેની સંવેદનશીલતાને કારણે શિપમેન્ટમાં ઘટાડો નોંધાવ્યો.
- OPPO એ પ્રીમિયમ સેગમેન્ટ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરીને 14% માર્કેટ શેર જાળવી રાખ્યો.
- Apple ને સપ્લાય ચેઇન સમસ્યાઓને કારણે 3% ઘટાડાનો સામનો કરવો પડ્યો અને 7% માર્કેટ શેર કબજે કર્યો.
નવા ટ્રેન્ડ્સ અને ભવિષ્યનો અંદાજ
જ્યારે મોટી કંપનીઓ દબાણ હેઠળ હતી, ત્યારે Nothing અને Google જેવી નાની અને niche કંપનીઓએ સારો દેખાવ કર્યો. Nothing એ તેના Phone (4a) લોન્ચ સાથે 105% નો ગ્રોથ નોંધાવ્યો, જ્યારે Google એ અલ્ટ્રા-પ્રીમિયમ સેગમેન્ટમાં 68% નો વિકાસ દર્શાવ્યો. આ દર્શાવે છે કે માસ માર્કેટ ભલે દબાણ હેઠળ હોય, પરંતુ વિશિષ્ટ અને પ્રીમિયમ પ્રોડક્ટ્સની માંગ પ્રમાણમાં મજબૂત છે.
બજારના નિષ્ણાતો આગામી સમયમાં પણ આ દબાણ ચાલુ રહેવાની સંભાવના વ્યક્ત કરી રહ્યા છે. કોમ્પોનન્ટના ભાવમાં તાત્કાલિક ઘટાડો થવાના કોઈ સંકેત નથી. આથી, સંપૂર્ણ કેલેન્ડર વર્ષ 2026 માટે 13% ના વાર્ષિક ઘટાડાનો અંદાજ લગાવવામાં આવ્યો છે. રોકાણકારો માટે મુખ્ય ચિંતા એ રહેશે કે જો આગામી તહેવારોની સિઝનમાં ગ્રાહક માંગમાં સુધારો નહીં થાય તો ઉત્પાદકો ઇન્વેન્ટરી અને નફાના માર્જિનને કેવી રીતે મેનેજ કરી શકશે.