ભારતીય બજેટ સ્માર્ટફોન માર્કેટમાં વર્ષ **2026** ના પ્રથમ છ મહિનામાં **65%** નો મોટો ઘટાડો જોવા મળ્યો છે. મેમરી કમ્પોનન્ટ્સના વધતા ભાવને કારણે ફોનની કિંમતોમાં **32%** નો ઉછાળો આવ્યો છે, જેની સીધી અસર વેચાણ પર પડી રહી છે.
ભારતીય સ્માર્ટફોન માર્કેટ અત્યારે એક મોટા બદલાવના તબક્કામાંથી પસાર થઈ રહ્યું છે. ખાસ કરીને ₹10,000 થી ઓછી કિંમતના ફોન સેગમેન્ટમાં માંગ ખૂબ જ ઘટી ગઈ છે. આ ઘટાડાનું મુખ્ય કારણ એ છે કે બજેટ સ્માર્ટફોનની સરેરાશ કિંમતોમાં 32% જેટલો વધારો થયો છે, જેના કારણે ગ્રાહકો નવા ફોન ખરીદવાનું ટાળી રહ્યા છે.
મેમરીના ભાવ અને માર્જિન પર દબાણ
આ મોંઘવારી પાછળનું મુખ્ય કારણ DRAM અને NAND ચિપ્સ જેવા મેમરી કમ્પોનન્ટ્સના વધતા ભાવ છે. ગ્લોબલ સ્તરે AI ડેટા સેન્ટર્સમાં આ ચિપ્સની માંગ વધતા સપ્લાય ખોરવાયો છે. બજેટ ફોનમાં મેમરીનો ખર્ચ કુલ ઉત્પાદન ખર્ચમાં મોટો હિસ્સો ધરાવે છે, તેથી તેની સીધી અસર કિંમતો પર પડી છે. વધુમાં, રૂપિયો નબળો પડવાથી આ કમ્પોનન્ટ્સની આયાત પણ મોંઘી બની છે, જે મેન્યુફેક્ચરર્સના પ્રોફિટ માર્જિન પર દબાણ લાવી રહી છે.
પ્રીમિયમ સેગમેન્ટમાં તેજીનું કારણ
એક તરફ બજેટ માર્કેટ સંઘર્ષ કરી રહ્યું છે, ત્યારે ₹20,000 થી વધુ કિંમતના પ્રીમિયમ ફોન સેગમેન્ટે પોતાની મજબૂતી જાળવી રાખી છે. કંપનીઓ ઝીરો-કોસ્ટ EMI અને એક્સચેન્જ ઓફર્સ દ્વારા ગ્રાહકોને આકર્ષી રહી છે, જેના કારણે વેચાણ જળવાયેલું છે. Q2 2026 માં સ્માર્ટફોનની સરેરાશ વેચાણ કિંમત રેકોર્ડ $318 ના સ્તરે પહોંચી છે.
ભવિષ્યની સ્થિતિ અને OnePlus ની રણનીતિ
કેટલીક કંપનીઓએ આ મુશ્કેલ સમયમાં પણ સારું પ્રદર્શન કર્યું છે. ઉદાહરણ તરીકે, OnePlus એ કમ્પોનન્ટ્સનું અગાઉથી આયોજન કરીને ભાવવધારો માત્ર 8% સુધી મર્યાદિત રાખ્યો હતો. પરિણામે, કંપનીએ Q2 2026 માં 49% ની શિપમેન્ટ ગ્રોથ નોંધાવી છે. જોકે, નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે મેમરી કમ્પોનન્ટ્સ પરનું સપ્લાયનું દબાણ 2028 સુધી રહી શકે છે, જે રોકાણકારો માટે આવનારા ક્વાર્ટરમાં માર્જિનની અસ્થિરતાનું કારણ બની શકે છે.