AI ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પાછળનો આડેધડ ખર્ચ કંપનીઓ માટે મુસીબત બની શકે છે. Gartner ના રિપોર્ટ મુજબ, **2030** સુધીમાં અંદાજે **$3.5 ટ્રિલિયન** ની મિલકતોનું મૂલ્ય ઘટવાનું (write-down) જોખમ છે.
ગણિત અને જોખમ
AI ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરના વર્તમાન ખર્ચને યોગ્ય ઠેરવવા માટે કંપનીઓએ ઓછામાં ઓછો 12% રિટર્ન ઓન ઇન્વેસ્ટેડ કેપિટલ (ROIC) મેળવવો જરૂરી છે. આ લક્ષ્ય હાંસલ કરવા માટે 2030 સુધીમાં અંદાજે $8.5 ટ્રિલિયન ની કમાણી જોઈએ, પરંતુ વર્તમાન અનુમાન મુજબ AI થી માત્ર $3.6 ટ્રિલિયન ની જ આવક થવાની શક્યતા છે. આ મોટું અંતર બેલેન્સ શીટ પર 'ઈમ્પેરમેન્ટ ચાર્જ' (Impairment charge) લાવી શકે છે, જે સીધી રીતે નેટ પ્રોફિટને ઘટાડે છે.
ક્લાઉડ પ્રોવાઈડર્સ પર અસર
આ આર્થિક દબાણ તમામ કંપનીઓ પર સરખું નથી. મોટી 'હાઈપરસ્કેલર' કંપનીઓ પાસે એડવર્ટાઈઝિંગ અને ઈ-કોમર્સ જેવા અન્ય બિઝનેસ હોવાથી તેઓ ખર્ચ સહન કરી શકે છે. જોકે, નાની સ્વતંત્ર ક્લાઉડ કંપનીઓ એટલે કે 'નિયો-ક્લાઉડ' (neoclouds) માટે સ્થિતિ ગંભીર છે. રિપોર્ટ મુજબ, આ આર્થિક ખેંચતાણને કારણે 80% જેટલી સ્વતંત્ર ક્લાઉડ કંપનીઓ 2030 સુધીમાં પોતાનું સ્વતંત્ર અસ્તિત્વ ગુમાવી શકે છે.
રોકાણકારોએ શું ધ્યાન રાખવું?
હવે બજાર ફક્ત 'AI માં કેટલું રોકાણ કર્યું' તેને નથી જોતું, પરંતુ 'તે રોકાણમાંથી નફો કેટલો થયો' તે મહત્વનું છે. રોકાણકારોએ હવે કંપનીઓના રિઝલ્ટમાં કેપેસિટી વપરાશ (Capacity utilization) અને રોકડ પ્રવાહ (Cash flow) પર વધુ નજર રાખવી પડશે. જો કોઈ કંપની માત્ર ખર્ચ વધારી રહી હોય અને પ્રોફિટ માર્જિન ન સુધરતા હોય, તો તે શેર લાંબા ગાળે જોખમી સાબિત થઈ શકે છે.