ગુજરાત સરકારના **₹5,700 કરોડ**ના BharatNet પ્રોજેક્ટનું ટેન્ડર હાલ વિવાદમાં આવ્યું છે. કંપની દ્વારા રાખવામાં આવેલી ઉંચી ટર્નઓવરની શરતોને લઈને ઉદ્યોગ જગતમાં નારાજગી છે, જેના કારણે પ્રોજેક્ટમાં વિલંબ થવાની શક્યતા વધી ગઈ છે.
ગુજરાતમાં ગ્રામીણ ડિજિટલ કનેક્ટિવિટી વધારવા માટે શરૂ કરાયેલ 'એમેન્ડેડ BharatNet પ્રોગ્રામ' હવે મુશ્કેલીમાં મુકાયો છે. Gujarat Fibre Grid Network Limited (GFGNL) દ્વારા ₹5,700 કરોડના અંદાજિત મૂલ્ય સાથે આ ટેન્ડર બહાર પાડવામાં આવ્યું હતું, પરંતુ તેમાં સામેલ નાણાકીય પાત્રતાની શરતોએ મોટા પ્રશ્નો ઉભા કર્યા છે.
શું છે વિવાદનું મૂળ કારણ?
GFGNL એ એવી શરત રાખી છે કે બિડિંગ કરનાર કંપનીનું સરેરાશ વાર્ષિક ટર્નઓવર ₹4,700 કરોડ હોવું જોઈએ. કન્સલ્ટન્ટ તરીકે કામ કરતી Bharat Sanchar Nigam Limited (BSNL) અને અન્ય નિષ્ણાતોના મતે, આ આંકડો પ્રોજેક્ટના કુલ ખર્ચના લગભગ 200% જેટલો છે. નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે આ શરત સ્થાનિક કંપનીઓ માટે ભાગ લેવામાં મોટો અવરોધ ઉભો કરે છે.
નેશનલ ગાઈડલાઈન્સનું ઉલ્લંઘન?
કેન્દ્રીય નાણા મંત્રાલયની પ્રોક્યોરમેન્ટ મેન્યુઅલ મુજબ, ટર્નઓવરની શરત સામાન્ય રીતે કોન્ટ્રાક્ટના કુલ મૂલ્યના 30% થી 50% વચ્ચે હોવી જોઈએ. GFGNL ની વર્તમાન શરત આ ગાઈડલાઈન કરતા ઘણી વધારે છે, જેનાથી એવી આશંકા સેવાઈ રહી છે કે આ માત્ર મોટા કોર્પોરેટ જૂથોને જ લાભ કરાવવા માટે છે.
અગાઉ પણ ટેન્ડર રદ થઈ ચૂક્યું છે
આ પ્રોજેક્ટને 'ડિજિટલ ભારત નિધિ' હેઠળ ફંડિંગ મળી રહ્યું છે. BSNL એ આ બાબતે GFGNL ના મેનેજિંગ ડિરેક્ટરને પત્ર લખીને ચેતવણી આપી છે. નોંધપાત્ર છે કે, એપ્રિલ 2025 માં પણ ગુજરાત સરકારે BharatNet ના ત્રીજા તબક્કાનું ટેન્ડર આવી જ રીતે સરકારી ગાઈડલાઈન્સ સાથેના વિવાદને કારણે રદ કરવું પડ્યું હતું.
હવે રોકાણકારો અને ટેકનોલોજી સેક્ટરની નજર રાજ્ય સરકારના આગામી નિર્ણય પર છે. જો ટેન્ડરની શરતોમાં સુધારો નહીં થાય, તો પ્રોજેક્ટમાં ફરીથી મોટો વિલંબ થવાની સંભાવના છે.