સેમિકન્ડક્ટર ટેકનોલોજીની દિગ્ગજ કંપની ASML એ ભારતમાં કામગીરી શરૂ કરી છે. કંપની હાલમાં ફક્ત ટેકનિકલ સપોર્ટ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરશે, જ્યારે ભારતમાં ભવિષ્યનું મોટું રોકાણ Tata Electronics ના ધોલેરા પ્લાન્ટની સફળતા પર ટકી રહેલું છે.
લિથોગ્રાફી ઇક્વિપમેન્ટ બનાવતી વિશ્વની અગ્રણી કંપની ASML એ હવે ભારતમાં સત્તાવાર રીતે ઓફિસ ખોલી છે. કંપનીએ અત્યારે 20 થી 30 એન્જિનિયરોની નાની ટીમ સાથે શરૂઆત કરી છે, જેનો મુખ્ય હેતુ ગ્રાહકોને ટેકનિકલ સપોર્ટ આપવાનો છે. હાલમાં કંપની અહીં કોઈ મેન્યુફેક્ચરિંગ યુનિટ સ્થાપવાની યોજના ધરાવતી નથી.
ધોલેરા પ્રોજેક્ટ: સેમિકન્ડક્ટર સેક્ટરની કસોટી
રોકાણકારો માટે આ સમાચાર પાછળનું સૌથી મહત્વનું પાસું એ છે કે, ASML એ ભારતમાં તેના ભાવિ વિસ્તરણને Tata Electronics ના ધોલેરા પ્લાન્ટ સાથે સીધું જોડી દીધું છે. આ પ્લાન્ટ 2028 સુધીમાં કામગીરી શરૂ કરે તેવી શક્યતા છે અને તે દર મહિને 50,000 વેફર્સ બનાવવાની ક્ષમતા ધરાવે છે.
ASML ના મતે, કોઈપણ દેશ માટે સેમિકન્ડક્ટર વેલ્યુ ચેઈનમાં ઉપર આવવા માટે શરૂઆતના પ્રોજેક્ટ્સનું સફળ થવું અનિવાર્ય છે. જો ધોલેરા પ્લાન્ટ નિર્ધારિત સમયમાં પ્રોડક્શન ટાર્ગેટ અને ક્વોલિટી સ્ટાન્ડર્ડ્સ હાંસલ કરે, તો જ વૈશ્વિક કંપનીઓ ભારતમાં મોટા પાયે રોકાણ કરવા માટે પ્રોત્સાહિત થશે.
ઈકોસિસ્ટમ બનાવવી છે એક પડકાર
ભારત સરકારે 'Semicon 2.0' પોલિસી હેઠળ ₹1.27 લાખ કરોડના પ્રોત્સાહનો જાહેર કર્યા છે. જોકે, માત્ર પોલિસીથી કામ નહીં ચાલે. ASML નું માનવું છે કે 2032 સુધીમાં સ્થાનિક જરૂરિયાતના 15-25% સેમિકન્ડક્ટર પૂરા કરવા માટે અને 2035 સુધીમાં આ આંકડો 35-50% સુધી લઈ જવા માટે ડઝનબંધ મોટા ફેબ્રિકેશન યુનિટ્સ (Fabs) ની જરૂર પડશે.
હાલમાં, સેમિકન્ડક્ટર મેન્યુફેક્ચરિંગ માટે જરૂરી સપ્લાયર બેઝ, કુશળ કાર્યબળ અને અત્યાધુનિક ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર ઊભું કરવું એ એક મોટો પડકાર છે. તેથી, આગામી વર્ષોમાં Tata Electronics ધોલેરામાં કેવી રીતે પ્રગતિ કરે છે, તેના પર જ ગ્લોબલ સપ્લાયર્સના ભારતમાં મોટા રોકાણનો આધાર રહેશે.