DeFi માં હેકનો કહેર, Aave પર મોટી અસર
18 એપ્રિલે થયેલા $292 મિલિયનના હેકે ડિસેન્ટ્રલાઇઝ્ડ ફાઇનાન્સ (DeFi) ની દુનિયામાં ખળભળાટ મચાવી દીધો છે. આ ઘટનાએ ખાસ કરીને Aave, જે એક મુખ્ય DeFi લેન્ડર છે, તેને ગંભીર રીતે અસર કરી છે. હેકિંગમાં કોમ્પ્રોમાઇઝ્ડ નોડ્સ (Compromised Nodes) દ્વારા બ્રિજ એડેપ્ટર (Bridge Adapter) ને ખોટી માહિતી આપવામાં આવી હતી, જેના કારણે લિક્વિડિટીમાં તીવ્ર ઘટાડો થયો. Aave પર ડિપોઝિટમાં લગભગ 38% અને સક્રિય લોનમાં 31% નો ઘટાડો જોવા મળ્યો, જે બેંક રન (Bank Run) જેવી પરિસ્થિતિ દર્શાવે છે. Aave ની WETH યુટિલાઇઝેશન (Utilization) 100% સુધી પહોંચી ગઈ, જેના પરિણામે નોંધપાત્ર બેડ ડેટ (Bad Debt) સર્જાયો. 29 એપ્રિલ, 2026 સુધીમાં, Aave નું માર્કેટ કેપ લગભગ $1.49 બિલિયન હતું અને શેરનો ભાવ લગભગ $95.15 હતો.
RWA માર્કેટનો વિકાસ યથાવત
તાજેતરના હેક છતાં, Standard Chartered એ ટોકનાઇઝ્ડ રિયલ વર્લ્ડ એસેટ્સ (RWA) માટે તેના આશાવાદી અંદાજને મજબૂત કર્યો છે. બેંકનું અનુમાન છે કે આ માર્કેટ 2028 સુધીમાં $2 ટ્રિલિયન સુધી પહોંચી શકે છે. આ આગાહી DeFi લેન્ડિંગ અને સ્ટેબલકોઇન લિક્વિડિટીમાં સતત વૃદ્ધિ પર આધારિત છે. બેંક માને છે કે હાલના હેકથી Aave ના V4 અને Ethereum Economic Zone જેવા પ્રોટોકોલ્સમાં જરૂરી અપગ્રેડને વેગ મળશે, જે ક્રોસ-ચેઇન બ્રિજ (Cross-chain Bridges) પરની નિર્ભરતા ઘટાડશે. આનાથી વિપરીત, JPMorgan સૂચવે છે કે વારંવાર થતા હેક અને અટકેલું મૂડી રોકાણ સંસ્થાકીય રોકાણકારો (Institutional Investors) માટે DeFi નું આકર્ષણ ઘટાડી રહ્યું છે. ટોકનાઇઝ્ડ RWA માર્કેટ પહેલેથી જ $33 બિલિયન થી વધુ મૂલ્યવાન છે, અને 2030 સુધીમાં $4 ટ્રિલિયન થી $30 ટ્રિલિયન સુધી પહોંચવાનો અંદાજ છે.
નવા હુમલાના વેક્ટર્સ અને નિયમનકારી દેખરેખ
KelpDAO હેક, જે ઉત્તર કોરિયાના Lazarus Group દ્વારા કરવામાં આવ્યો હોવાનું માનવામાં આવે છે, તેણે સ્માર્ટ કોન્ટ્રાક્ટ્સ (Smart Contracts) ને બદલે ઓફ-ચેઇન સિસ્ટમ્સ (Off-chain Systems) ને નિશાન બનાવ્યા છે. આ હુમલાની પદ્ધતિ ઓડિટેડ સ્માર્ટ કોન્ટ્રાક્ટ્સની સુરક્ષા પર પ્રશ્નો ઉભા કરે છે અને DeFi ની આંતર-જોડાણ (Interconnectedness) કેવી રીતે નબળાઈઓ ઊભી કરે છે તે દર્શાવે છે. Arbitrum સિક્યોરિટી કાઉન્સિલે શોષિત ETH ને ફ્રીઝ (Freeze) કરીને નુકસાનને મર્યાદિત કરવાનો પ્રયાસ કર્યો, પરંતુ આ પગલું DeFi ના મૂળ સિદ્ધાંતો પર ચર્ચા જગાવે છે. યુ.એસ.માં, CLARITY Act પ્રગતિ કરી રહ્યું છે, જે શંકાસ્પદ વ્યવહારો પર અસ્થાયી હોલ્ડ (Temporary Holds) ની જોગવાઈઓ ધરાવે છે, જે ડિજિટલ એસેટ્સ પર વધુ નિયમનકારી દેખરેખ તરફનો સંકેત આપે છે. ભૂતકાળના મોટા હેક્સ, જેમ કે 2021 માં Poly Network પર $611 મિલિયન નો અથવા 2025 ની શરૂઆતમાં Bybit પર $1.46 બિલિયન નો, નોંધપાત્ર નુકસાનનો દાખલો દર્શાવે છે જે વપરાશકર્તાના વિશ્વાસને નુકસાન પહોંચાડે છે અને કડક નિયમનકારી પગલાંને આમંત્રણ આપે છે.
DeFi અપગ્રેડ અને RWA નો ભવિષ્યનો માર્ગ
Standard Chartered નો 2028 માટેનો $2 ટ્રિલિયન નો RWA અંદાજ આ એસેટ ક્લાસમાં સતત વિશ્વાસ દર્શાવે છે. બેંક વર્તમાન હેક્સને જરૂરી ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અપગ્રેડ માટે પ્રેરક માને છે. જ્યારે મૂડી DeFi માંથી ટોકનાઇઝ્ડ યુ.એસ. ટ્રેઝરીઝ (Tokenized U.S. Treasuries) અને પ્રાઇવેટ ક્રેડિટ (Private Credit) જેવા સંપત્તિઓમાં વહી રહી છે, ત્યારે RWA માં સંસ્થાકીય રસ, MiCA (યુરોપમાં) અને SEC માર્ગદર્શન (યુ.એસ.માં) જેવા નિયમો દ્વારા સમર્થિત, સતત વૃદ્ધિ દર્શાવે છે. DTCC (Depository Trust & Clearing Corporation) દ્વારા 2026 ના બીજા ભાગ સુધીમાં યુ.એસ. ટ્રેઝરી સિક્યોરિટીઝને ઓન-ચેઇન (On-chain) ખસેડવાની યોજના, પરંપરાગત ફાઇનાન્સ અને બ્લોકચેઇનના એકીકરણના ટ્રેન્ડને વધુ સમર્થન આપે છે.
