એક સામાન્ય રોકાણકારે છેલ્લા 7 વર્ષમાં સિસ્ટમેટિક ઓપ્શન ટ્રેડિંગ (Systematic Options Trading) દ્વારા માત્ર ₹5 લાખના **₹1.3 કરોડ** બનાવી લીધા છે. આ વાત ત્યારે વધુ રસપ્રદ બની જાય છે જ્યારે જાણવા મળે છે કે આ સફળતા પાછળ બેકટેસ્ટિંગ (Backtesting) અને કડક શિસ્તનું મહત્વ છે.
7 વર્ષની સફર: ₹5 લાખથી ₹1.3 કરોડ સુધી
આ કહાણી એક રિટેલ ટ્રેડરની છે, જેણે 2018-19 થી પોતાની ટ્રેડિંગ યાત્રા શરૂ કરી. શરૂઆતમાં, અન્ય રોકાણકારોની જેમ, આ ટ્રેડરે પણ બાહ્ય ટિપ્સ (External Stock Tips) અને ઇન્ટ્રાડે સ્ટ્રેટેજી (Intraday Strategies) પર આધાર રાખ્યો, જેના કારણે ખર્ચ વધ્યો અને નુકસાન થયું.
મોટું નુકસાન અને શીખ:
પરિસ્થિતિ ત્યારે વધુ વણસી જ્યારે ટ્રેડરે ઓપ્શન સેલિંગ (Option Selling) સ્ટ્રેટેજી માટે ₹10 લાખ ઉધાર લીધા. આ નિર્ણય ભારે પડ્યો અને ટ્રેડરને મોટું નાણાકીય નુકસાન થયું. આ અનુભવે ઉધાર લીધેલા પૈસાથી ડેરિવેટિવ્ઝ (Derivatives) માં ટ્રેડિંગ કરવાના ભયાનક જોખમો શીખવ્યા.
ટર્નઅરાઉન્ડ: સિસ્ટમેટિક અભિગમ અને બેકટેસ્ટિંગ
મોટા નુકસાન બાદ, ટ્રેડરે વધુ નિયંત્રિત અને સિસ્ટમેટિક અભિગમ અપનાવ્યો. તેમણે રિયલ કેપિટલ (Real Capital) જોખમમાં મૂકતા પહેલા ઐતિહાસિક ડેટા (Historical Data) સામે પોતાની સ્ટ્રેટેજીને ચકાસવા માટે પ્લેટફોર્મનો ઉપયોગ કર્યો. આ બેકટેસ્ટિંગ (Backtesting) પ્રક્રિયા દ્વારા, ટ્રેડરે ટાઈમ-બેઝ્ડ ઓપ્શન સેલિંગ સ્ટ્રેટેજી (Time-based Option Selling Strategies) વિકસાવી. આ પદ્ધતિ, જે બજારની દિશાની આગાહી કરવાને બદલે પુનરાવર્તિત પ્રક્રિયાઓ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે, તેના કારણે 2020 માં 86% અને 2021 માં 83% રિટર્ન મળ્યા હોવાનું કહેવાય છે. Zerodha 60-day challenge માં 17 સતત જીત સાથે સફળતા મળતા આ નવી સ્ટ્રેટેજી પરનો વિશ્વાસ વધુ દ્રઢ બન્યો.
'બિઝનેસ' જેવી ટ્રેડિંગ: શિસ્ત અને 'બેરખાલી'
આ ટ્રેડરના મતે, સફળતાનો માર્ગ રોમાંચક નથી, પરંતુ 'બેરખાલી' (Boredom) અને નિયમોનું કડક પાલન છે. ઓવરટ્રેડિંગ (Overtrading) ઘટાડવા માટે, તેમણે ઇન્વેસ્ટમેન્ટ લિટરેચર (Investment Literature) પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કર્યું અને વેલ્યુ-ઇન્વેસ્ટિંગ (Value-investing) ના સિદ્ધાંતોથી પ્રેરણા લઈને લાંબા ગાળા માટે સ્ટોક પસંદગીનું માળખું બનાવ્યું. હાલમાં, ડેરિવેટિવ્ઝ સેગમેન્ટમાંથી થયેલી કમાણીનો ઉપયોગ ઇક્વિટી (Equity) માં રોકાણ કરવા માટે થઈ રહ્યો છે.
F&O માં રોકાણના જોખમો:
આ કહાણી અન્ય બજાર સહભાગીઓ માટે એક ચેતવણી સમાન છે. ફ્યુચર્સ અને ઓપ્શન્સ (F&O) માં ટ્રેડિંગ અત્યંત જોખમી છે, અને મોટાભાગના રિટેલ ટ્રેડરોને તેમાં નુકસાન થાય છે. આ ટ્રેડરનો પોતાનો ઉધાર લીધેલા પૈસા ગુમાવવાનો અનુભવ યાદ અપાવે છે કે લીવરેજ (Leverage) અને બજારની અસ્થિરતા (Market Volatility) મૂડીને ઝડપથી ઘટાડી શકે છે. રોકાણકારોએ નોંધવું જોઈએ કે આવા ઊંચા રિટર્ન વ્યક્તિગત પરિણામો છે અને બજારમાં તેની કોઈ ગેરંટી નથી. ટિપ્સ પર આધાર રાખવાને બદલે પોતાની બેકટેસ્ટેડ સિસ્ટમ વિકસાવવી એ મુખ્ય શીખ છે.