વૈશ્વિક સ્તરે વધી રહેલી ભૌગોલિક-રાજકીય અસ્થિરતા અને તેજીના ભય વચ્ચે પણ, ભારતીય શેરબજારે શુક્રવારે પોતાની સ્થિરતા જાળવી રાખી. Nifty ઇન્ડેક્સે ગુરુવારની રિકવરીને આગળ ધપાવી અને સેશનના ઉચ્ચ સ્તરની નજીક બંધ રહ્યો, જે ટેક્નિકલ સપોર્ટ (technical support) ને વધુ મજબૂત બનાવે છે. આ સ્થિરતા પાછળ રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા (RBI) દ્વારા ભારતીય Rupee ને બચાવવા લેવાયેલા આક્રમક પગલાં મુખ્ય કારણ રહ્યા.
ભારતીય બજારનું મૂલ્યાંકન
ભારતીય બજારનું મૂલ્યાંકન (valuation) પણ ચર્ચામાં છે. Nifty 50 નો ફોરવર્ડ પ્રાઇસ-ટુ-અર્નિંગ (P/E) રેશિયો 22-24 ની રેન્જમાં છે, જે ભારતીય ઇક્વિટી માર્કેટનું મૂલ્ય આશરે $4.5 ટ્રિલિયન થી $5 ટ્રિલિયન જેટલું દર્શાવે છે. આ મૂલ્યાંકન અન્ય એશિયન બજારો જેવા કે Nikkei 225 અથવા Shanghai Composite ની સરખામણીમાં સ્પર્ધાત્મક (competitive) છે, જોકે ક્યારેક પ્રીમિયમ પર પણ જોવા મળે છે.
ટેક્નિકલ મજબૂતી અને RBI ની ભૂમિકા
બજારની ટેક્નિકલ મજબૂતીના મુખ્ય પરિબળોમાં Nifty ઇન્ડેક્સનું 22,296 ની આસપાસના મુખ્ય અપવર્ડ-સ્લોપિંગ ટ્રેન્ડલાઇન (upward-sloping trendline) ની ઉપર ટકી રહેવું સામેલ છે. આ સ્થિરતા ભારતીય Rupee માં આવેલા નોંધપાત્ર ઉછાળા સાથે વધુ મજબૂત બની છે, જે 2013 પછીનો સૌથી મજબૂત દેખાવ છે. RBI દ્વારા નોન-ડિલિવરેબલ ડેરિવેટિવ્ઝ કોન્ટ્રાક્ટ્સ (non-deliverable derivative contracts) પર પ્રતિબંધ અને સંબંધિત ફર્મ્સ સાથેની ફોરેન એક્સચેન્જ ડીલ્સ (foreign exchange deals) પર નિયંત્રણ જેવા કડક પગલાંએ મૂડીના આઉટફ્લો (capital flight) ના સામાન્ય માર્ગોને અસરકારક રીતે રોક્યા છે. દૈનિક ચાર્ટ પર, બુલિશ રિલેટિવ સ્ટ્રેન્થ ઇન્ડેક્સ (RSI) ડાયવર્જન્સ (bullish RSI divergence) સૂચવે છે કે ઇન્ડેક્સ નવા નીચા સ્તરે પહોંચ્યો હોવા છતાં RSI એવું નથી કર્યું, જે સંભવિતપણે માર્કેટમાં ઉપરની તરફ સુધારા (upward correction) તરફ ઇશારો કરે છે.
યથાવત જોખમો અને વૈશ્વિક પડકારો
જોકે, ટેક્નિકલ સંકેતો અને Rupee સ્થિરીકરણના પ્રયાસો છતાં નોંધપાત્ર જોખમો યથાવત છે. RBI દ્વારા લેવાયેલા આક્રમક પગલાં Rupee ને ટેકો આપી શકે છે, પરંતુ તે ફોરેન એક્સચેન્જ રિઝર્વ (foreign exchange reserves) ઘટાડી શકે છે અને અંતર્ગત આર્થિક દબાણનો સંકેત આપી શકે છે. વૈશ્વિક ભૌગોલિક-રાજકીય જોખમો ઊંચા છે, અને Brent અને WTI ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ $85-$90 પ્રતિ બેરલની આસપાસ રહેલા છે. આ ફુગાવાના દબાણમાં વધારો કરે છે અને વૈશ્વિક ગ્રાહક માંગને ઘટાડે છે. આ પરિબળો સતત હેડવિંડ્સ (headwinds) તરીકે કામ કરે છે જેને માત્ર ટેક્નિકલ મજબૂતી દ્વારા દૂર કરી શકાતી નથી.
આગળ શું?
બજારના નિષ્ણાતો નજીકથી નજર રાખશે કે શું Nifty સતત વૈશ્વિક અનિશ્ચિતતાઓ વચ્ચે પોતાની તેજી જાળવી રાખી શકે છે. કેટલાક વિશ્લેષકો સ્થાનિક માંગ અને સેક્ટર વૃદ્ધિમાંથી તકો જોઈ રહ્યા છે, જ્યારે અન્ય લોકો વૈશ્વિક હેડવિંડ્સ, ફુગાવો અને RBI દ્વારા લેવાયેલા પગલાંની સંભવિત અસરને કારણે મોટા ઘટાડાના જોખમોની ચેતવણી આપી રહ્યા છે. હાલમાં, Nifty માટે 22,325 પર સપોર્ટ અને 22,941 તથા 23,862 પર રેઝિસ્ટન્સ (resistance) જોવા મળી રહ્યું છે.