SEBI ના ચેરમેન તુહિન કાંત પાંડેએ હવે નિષ્ક્રિય રહેલી અને કોઈ જ બિઝનેસ એક્ટિવિટી ન ધરાવતી કંપનીઓને માર્કેટમાંથી ડિલિસ્ટ કરવાની યોજના જાહેર કરી છે. આ નિર્ણયનો હેતુ પંપ-એન્ડ-ડમ્પ સ્કીમ્સ દ્વારા સામાન્ય રોકાણકારોને ફસાવતા કૌભાંડોને અટકાવવાનો છે.
માર્કેટની સફાઈ માટે નવી ઝુંબેશ
સેબી (SEBI) હવે એક્સચેન્જ પર એવી કંપનીઓની સફાઈ કરવા જઈ રહ્યું છે જે કાગળ પર તો છે, પરંતુ વાસ્તવિક કોઈ બિઝનેસ કામગીરી કરતી નથી. ચેરમેન તુહિન કાંત પાંડેએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે આવી 'ડોરમેન્ટ' અથવા શેલ કંપનીઓ માર્કેટમાં મોટું જોખમ ઉભું કરે છે. ઘણીવાર આવી કંપનીઓનો ઉપયોગ મેનીપ્યુલેટર્સ દ્વારા ગેરકાયદેસર પ્રવૃત્તિઓ માટે કરવામાં આવે છે.
પંપ-એન્ડ-ડમ્પ સ્કીમ્સ પર લગામ
આ નિષ્ક્રિય કંપનીઓને મોટાભાગે પંપ-એન્ડ-ડમ્પ સ્કીમ્સ માટે ટાર્ગેટ કરવામાં આવે છે. આમાં સોશિયલ મીડિયાના માધ્યમથી ખોટી અફવાઓ ફેલાવીને શેરના ભાવને કૃત્રિમ રીતે ઉપર ખેંચવામાં આવે છે અને જ્યારે નાના રોકાણકારો ફસાય, ત્યારે મેનીપ્યુલેટર્સ તેમનો નફો લઈને બહાર નીકળી જાય છે. આ કૌભાંડો રોકવા માટે સેબી હવે આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) ટેકનોલોજીનો ઉપયોગ કરશે, જે ટ્રેડિંગ પેટર્ન અને સોશિયલ મીડિયા પર નજર રાખશે.
વિદેશી રોકાણકારો માટે ખુશખબર
એક તરફ સેબી કડક વલણ અપનાવી રહ્યું છે, તો બીજી તરફ ગ્લોબલ કેપિટલના પ્રવાહને આકર્ષવા માટે નિયમોમાં રાહત પણ આપી રહ્યું છે. આગામી સમયમાં ફોરેન પોર્ટફોલિયો ઈન્વેસ્ટર્સ (FPI) માટે ડિસ્ક્લોઝર અને કોન્સન્ટ્રેશન લિમિટમાં રાહત આપતું કન્સલ્ટેશન પેપર બહાર પાડવામાં આવશે. એટલું જ નહીં, FPI માટે KYC ના નવા નિયમો, જેમાં રિવ્યુ સાયકલને 8 વર્ષ સુધી લંબાવવામાં આવી છે, તે 1 ડિસેમ્બર, 2026 થી લાગુ થશે.
રોકાણકારો માટે શીખ
જો તમે માઈક્રો-કેપ કે જેમાં ઓછું ટ્રેડિંગ થાય છે તેવી કંપનીઓમાં રોકાણ કર્યું હોય, તો સાવધ રહેવાની જરૂર છે. કંપની ડિલિસ્ટ થવાના કિસ્સામાં શેરની લિક્વિડિટી ઘટી શકે છે, જે તમારા રોકાણ માટે જોખમી બની શકે છે. શેરહોલ્ડર્સે હવેથી એક્સચેન્જની ફાઈલિંગ્સ અને સેબીના સર્ક્યુલર પર સતત નજર રાખવી જોઈએ.
