FY26 માં રિટેલ રોકાણકારોનું વલણ બદલાયું છે. NSE ના ઈક્વિટી F&O સેગમેન્ટમાંથી ટ્રેડર્સ નીકળીને હવે Multi Commodity Exchange (MCX) તરફ વળ્યા છે. એક વર્ષમાં MCX પર સક્રિય રિટેલ ટ્રેડર્સની સંખ્યા **61%** વધીને **20.9 લાખ** પર પહોંચી છે.
ઈક્વિટી માર્કેટમાં ઘટાડો અને MCX માં તેજી
નાણાકીય વર્ષ 2026 માં રિટેલ ડેરિવેટિવ ટ્રેડિંગમાં મોટું પરિવર્તન જોવા મળ્યું છે. National Stock Exchange (NSE) ના ઈક્વિટી ડેરિવેટિવ્સ સેગમેન્ટમાં વ્યક્તિગત ટ્રેડર્સની સંખ્યામાં 20% નો મોટો ઘટાડો નોંધાયો છે, જે 1.06 કરોડ થી ઘટીને અંદાજે 85 લાખ પર આવી ગઈ છે. તેની સામે MCX માં ટ્રેડર્સનો ધસારો વધ્યો છે, જ્યાં રિટેલ પાર્ટિસિપેશન અગાઉના વર્ષના 13 લાખ થી વધીને 20.9 લાખ થયું છે.
SEBI ના કડક નિયમોની અસર
આ સ્થળાંતર પાછળનું મુખ્ય કારણ નવેમ્બર 2024 પછી SEBI દ્વારા લાવવામાં આવેલા નિયમો છે. વધતી જતી સટ્ટાખોરીને રોકવા માટે કોન્ટ્રાક્ટ સાઈઝ વધારવી અને પોઝિશન લિમિટ કડક કરવા જેવા પગલાં લેવાયા હતા. જેના પરિણામે ઈક્વિટી સેગમેન્ટમાં ટ્રેડિંગ કરવું મોંઘું અને મુશ્કેલ બન્યું છે, પરિણામે ઈક્વિટી F&O માં નવી રજિસ્ટ્રેશન્સમાં 40% નો ઘટાડો જોવા મળ્યો છે.
આ આંકડાઓ પાછળનું સૌથી મોટું કારણ રોકાણકારોને થયેલું નુકસાન છે. FY26 દરમિયાન, અંદાજે 87.7% વ્યક્તિગત ટ્રેડર્સને કુલ ₹91,685 કરોડનું નેટ નુકસાન થયું છે, જેણે રિટેલ રોકાણકારોનો ઈક્વિટી F&O માંથી વિશ્વાસ ઘટાડ્યો છે.
કોમોડિટીઝ તરફ કેમ આકર્ષાયા ટ્રેડર્સ?
ટ્રેડર્સ હવે ક્રૂડ ઓઈલ, ગોલ્ડ અને સિલ્વર જેવી કોમોડિટીઝમાં તક શોધી રહ્યા છે. MCX ની સૌથી મોટી ખાસિયત તેની મોડી રાત સુધી ચાલતી ટ્રેડિંગ સેશન છે, જે શેરબજાર બંધ થયા પછી પણ ગ્લોબલ માર્કેટના સંકેતો મુજબ ટ્રેડિંગ કરવાની સુવિધા આપે છે. ઉચ્ચ વોલેટિલિટી અને ઓપ્શન્સ ટ્રેડિંગની ઉપલબ્ધતાને કારણે ઘણા ટ્રેડર્સ હવે કોમોડિટીને વધુ પસંદ કરી રહ્યા છે.
જોખમો અને ભવિષ્ય
MCX માટે આ તેજી સારી રહી છે, પરંતુ રોકાણકારોએ સાવધ રહેવું જરૂરી છે. સૌથી મોટો ડર નિયમનકારી તપાસનો છે; જો SEBI ઈક્વિટીની જેમ કોમોડિટી ડેરિવેટિવ્સ પર પણ વધુ નિયંત્રણો લાવે, તો વોલ્યુમ પર અસર પડી શકે છે. આ ઉપરાંત, કોમોડિટી ટ્રેડિંગમાં હાઈ લેવરેજ હોવાથી જોખમનું પ્રમાણ પણ ઘણું વધારે રહેલું છે.