ભારતીય રિટેલ રોકાણકારો હવે પરંપરાગત બેંક ડિપોઝિટ છોડીને Wint Wealth અને Groww જેવા ઓનલાઇન પ્લેટફોર્મ પર કોર્પોરેટ બોન્ડ્સમાં રોકાણ કરી રહ્યા છે. SEBI ના નવા નિયમો અને ટેક્નોલોજીના કારણે આ માર્કેટમાં FY26 દરમિયાન રેકોર્ડ તેજી જોવા મળી છે.
રોકાણનો નવો ટ્રેન્ડ
ભારતના રિટેલ રોકાણકારો હવે ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટના મર્યાદિત વળતરથી આગળ વધીને કોર્પોરેટ બોન્ડ માર્કેટમાં સક્રિય થયા છે. FY26 ના ડેટા મુજબ, Online Bond Platform Providers (OBPPs) અને નેશનલ સ્ટોક એક્સચેન્જ (NSE) ના Request for Quote (RFQ) પ્લેટફોર્મ પર ટ્રેડિંગ વોલ્યુમમાં મોટો ઉછાળો જોવા મળ્યો છે. આ બદલાવ પાછળનું મુખ્ય કારણ ફિક્સ્ડ-ઇન્કમ એસેટ્સમાં મળતું આકર્ષક વળતર છે.
SEBI અને ટેક્નોલોજીનો રોલ
આ ક્ષેત્રમાં ક્રાંતિ લાવવામાં SEBI ની ભૂમિકા મહત્વની રહી છે. 14 ઓગસ્ટ, 2026 ના રોજ બહાર પાડવામાં આવેલા સર્ક્યુલરથી ડેબિટ સિક્યુરિટીઝના રેગ્યુલેટરી માળખાને વધુ મજબૂત અને વ્યાપક બનાવવામાં આવ્યું છે. Wint Wealth, Stable Money અને Groww જેવા પ્લેટફોર્મ્સ હવે બોન્ડમાં રોકાણને સ્ટોક ખરીદવા જેટલું સરળ બનાવી રહ્યા છે. આગામી સપ્ટેમ્બર 2026 માં REC Limited ના નેતૃત્વમાં ટોકનાઈઝ્ડ કોર્પોરેટ બોન્ડ્સનો પાઈલટ પ્રોગ્રામ પણ શરૂ થવા જઈ રહ્યો છે, જે બ્લોકચેન ટેક્નોલોજી દ્વારા સેટલમેન્ટને વધુ ઝડપી બનાવશે.
રોકાણ કરતા પહેલા આ જોખમો ખાસ જાણો
જોકે 10-11% જેવું ઊંચું વળતર આકર્ષક લાગે છે, પરંતુ રોકાણકારોએ નીચેની બાબતોનું ધ્યાન રાખવું જોઈએ:
- ક્રેડિટ રિસ્ક (Credit Risk): કોર્પોરેટ બોન્ડ્સ બેંક ડિપોઝિટ જેવા સરકારી ગેરંટી ધરાવતા નથી. કંપનીના નાણાકીય સ્વાસ્થ્ય પર આધાર રાખવો પડે છે.
- લિક્વિડિટી રિસ્ક (Liquidity Risk): સેકન્ડરી માર્કેટ હજુ વિકસી રહ્યું છે, તેથી જરૂર પડે ત્યારે બોન્ડ્સ વેચવામાં મુશ્કેલી પડી શકે છે.
- વ્યાજ દરનું જોખમ (Interest Rate Risk): વ્યાજ દરો અને બોન્ડના ભાવ વ્યસ્ત રીતે કામ કરે છે. બજારમાં વ્યાજ દર વધે તો જૂના બોન્ડ્સના ભાવમાં ઘટાડો આવી શકે છે.
નિષ્ણાતોના મતે, માત્ર ઊંચા વળતર પાછળ દોડવાને બદલે કંપનીનું ક્રેડિટ રેટિંગ અને લિક્વિડિટી તપાસવી ખૂબ જરૂરી છે.