1 એપ્રિલ, 2026 ના રોજ લાગુ થયેલા SEBI ના નવા નિયમો બાદ મ્યુચ્યુઅલ ફંડ ડિસ્ટ્રિબ્યુટર્સ હવે તેમના મલ્ટીપલ AMFI રજિસ્ટ્રેશન નંબર્સ (ARN) ને એકત્રિત કરી રહ્યા છે. આ ફેરફાર પાછળનું મુખ્ય કારણ GST ટાળવા માટેની ટેક્સ લૂપહોલનો અંત છે.
GST લૂપહોલનો અંત અને બદલાયેલું ગણિત
મ્યુચ્યુઅલ ફંડ ડિસ્ટ્રિબ્યુટર્સ હાલમાં તેમના બિઝનેસ મોડલને બદલી રહ્યા છે. 1 એપ્રિલ, 2026 થી લાગુ થયેલા નિયમો મુજબ, GST ને ટોટલ એક્સપેન્સ રેશિયો (TER) થી અલગ કરી દેવામાં આવ્યું છે. અગાઉ, ઘણા ડિસ્ટ્રિબ્યુટર્સ તેમની આવકને અલગ-અલગ ARN હેઠળ વહેંચી દેતા હતા જેથી તેમનું વાર્ષિક ટર્નઓવર ₹20 લાખની મર્યાદાથી નીચે રહે અને તેઓ 18% GST ભરવાથી બચી શકે. હવે, AMCs કમિશન GST-એક્સક્લુઝિવ ધોરણે ચૂકવે છે, જેનાથી આ ટેક્સ આર્બિટ્રેજની શક્યતા ખતમ થઈ ગઈ છે.
વધતી જતી વહીવટી જટિલતાઓ
માત્ર ટેક્સ જ નહીં, પરંતુ અનેક લાઇસન્સ મેનેજ કરવા એ એક મોટો વહીવટી બોજ બની ગયો હતો. દરેક ARN માટે અલગ ટેક્સ ફાઇલિંગ અને રેગ્યુલેટરી પાલન કરવું પડતું હતું. હવે જ્યારે ટેક્સનો લાભ રહ્યો નથી, ત્યારે ડિસ્ટ્રિબ્યુટર્સ કમ્પ્લાયન્સ અને ઓવરહેડ ખર્ચ ઘટાડવા માટે પોતાના બિઝનેસને એક સિંગલ એન્ટિટીમાં મર્જ કરી રહ્યા છે. આ પ્રક્રિયા માટે તેમણે એસેટ મેનેજમેન્ટ કંપનીઓ અને AMFI-ARN કમિટી પાસેથી મંજૂરી મેળવવી પડે છે.
માર્કેટ પર શું થશે અસર?
આ એકીકરણ (Consolidation) મ્યુચ્યુઅલ ફંડ ડિસ્ટ્રિબ્યુશનના લેન્ડસ્કેપને વ્યવસાયિક બનાવી રહ્યું છે. જોકે, ટૂંકા ગાળામાં જે ડિસ્ટ્રિબ્યુટર્સ જૂની ટેક્સ બચત પદ્ધતિ પર નિર્ભર હતા, તેમના માર્જિન પર દબાણ આવી શકે છે. નવેમ્બર 2026 સુધીના ડેટા મુજબ, સીધા રોકાણ (Direct Plans) તરફ વધી રહેલો રોકાણકારોનો ઝુકાવ ડિસ્ટ્રિબ્યુટર્સ માટે પડકાર છે, જેમને હવે માત્ર ટ્રાન્ઝેક્શનલ સેવાઓને બદલે એડવાઇઝરી વેલ્યુ પૂરી પાડવી પડશે.