વર્ષ **2026** માં વિદેશી રોકાણકારોએ ભારતીય સેકન્ડરી માર્કેટમાંથી **₹3 લાખ કરોડ** થી વધુ રકમ પાછી ખેંચી છે, ત્યારે હવે મૂડીનો પ્રવાહ પ્રાઈમરી માર્કેટ એટલે કે IPO તરફ વળ્યો છે.
ભારતીય શેરબજારમાં હાલમાં એક મોટું અંતર જોવા મળી રહ્યું છે. એક તરફ સેકન્ડરી માર્કેટમાં વેચવાલીનું દબાણ છે, તો બીજી તરફ IPO માર્કેટ સતત ધમધમી રહ્યું છે. વિદેશી રોકાણકારો જૂના શેરો વેચીને નવા લિસ્ટિંગ્સમાં રસ દાખવી રહ્યા છે.
આંકડા શું કહે છે?
વર્ષ 2026 ના આંકડા ચોંકાવનારા છે. Foreign Portfolio Investors (FPI) એ અત્યાર સુધીમાં ₹3 લાખ કરોડ થી વધુ રકમ ભારતીય ઈક્વિટીમાંથી પાછી ખેંચી છે, જે વર્ષ 2025 ના કુલ આઉટફ્લો કરતા પણ વધુ છે. માત્ર સપ્ટેમ્બર 2026 માં જ FPI એ ₹35,861 કરોડ ની વેચવાલી કરી હતી. તેની સામે, નવા IPO માં આ જ સમયગાળા દરમિયાન આશરે ₹9,676 કરોડ નું રોકાણ જોવા મળ્યું છે. ચાલુ નાણાકીય વર્ષના પ્રથમ છ મહિનામાં કંપનીઓએ ₹94,205 કરોડ એકત્રિત કર્યા છે, જે ગયા વર્ષની સરખામણીએ 35% નો મોટો ઉછાળો છે.
વેલ્યુએશનનો તફાવત
સેકન્ડરી માર્કેટમાં ઘણા લાર્જ-કેપ શેર ઊંચા વેલ્યુએશન પર ટ્રેડ કરી રહ્યા છે, જેના કારણે રોકાણકારોને તેમાં ઓછી વૃદ્ધિની શક્યતા દેખાય છે. તેની સામે, IPO એક નિશ્ચિત એન્ટ્રી પોઈન્ટ આપે છે. ઓક્ટોબર 2025 થી સપ્ટેમ્બર 2026 વચ્ચે આવેલા મેઈનબોર્ડ IPO માંથી 67.2% શેર તેમના ઈશ્યુ પ્રાઈસ કરતા ઉપર ટ્રેડ કરી રહ્યા છે, જે રિટેલ રોકાણકારોને આકર્ષી રહ્યા છે.
મેક્રો ઈકોનોમિક દબાણ
આ આશાવાદ વચ્ચે પણ કેટલાક જોખમો છે. ક્રૂડ ઓઈલના ભાવમાં વધારો, ભૌગોલિક તણાવ અને યુએસ બોન્ડ યીલ્ડના કારણે રૂપિયો ₹97 પ્રતિ ડોલર ની નજીક પહોંચ્યો છે. જો વૈશ્વિક મંદીનું દબાણ વધશે, તો IPO માર્કેટનો આ ચમકદાર ટ્રેન્ડ પણ ઠંડો પડી શકે છે. રોકાણકારોએ ખાસ ધ્યાન રાખવું જોઈએ કે જો બજારનો ઘટાડો વધુ ઊંડો થાય, તો IPO પ્રીમિયમ ગાયબ થઈ શકે છે અને લોકોએ ફરીથી ફંડામેન્ટલ એનાલિસિસ પર ધ્યાન આપવું પડશે.