ભારતીય રેગ્યુલેટર્સ GIFT City માં કંપનીઓ માટે ડ્યુઅલ-લિસ્ટિંગની પ્રક્રિયા ઝડપી બનાવી રહ્યા છે. આ પહેલથી કંપનીઓ સીધું ડોલર-ડિનોમિનેટેડ કેપિટલ એકત્ર કરી શકશે, જોકે હાલમાં પબ્લિક ફ્લોટ અને ટેક્સ અંગેના મુદ્દાઓ પર સ્પષ્ટતાની રાહ જોવાઈ રહી છે.
ભારતીય કંપનીઓને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે મૂડી એકત્ર કરવામાં મદદ કરવા માટે SEBI અને IFSCA સંયુક્ત રીતે કામ કરી રહ્યા છે. આ મોડેલનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય સ્થાનિક કંપનીઓને GIFT City મારફતે વૈશ્વિક રોકાણકારો પાસેથી સીધા ડોલરમાં ફંડ મેળવવાની સુવિધા આપવાનો છે.
માર્કેટ એલાઈનમેન્ટમાં પડકારો
આ પ્રક્રિયાનો મુખ્ય હેતુ ઓફશોર અધિકારક્ષેત્રમાં પણ સ્થાનિક માર્કેટ જેવા જ મજબૂત નિયમો લાગુ કરવાનો છે. જેમાં ઇનસાઇડર ટ્રેડિંગ અને બાયબેક નોર્મ્સનો સમાવેશ થાય છે. જોકે, 25% ના પબ્લિક ફ્લોટના નિયમ અંગે હજુ મૂંઝવણ છે. IFSC પર ટ્રેડ થતા શેરને આ 25% ની મર્યાદામાં ગણવા કે નહીં, તે મુદ્દો ખૂબ જ ચર્ચામાં છે. જો આ અંગે સ્પષ્ટતા નહીં મળે, તો કંપનીઓ માટે ફ્રી-ફ્લોટ મેઝરમેન્ટ જટિલ બની શકે છે.
ઓપરેશનલ અને ટેક્સની ગૂંચવણો
ડોલરમાં ફંડ એકત્ર કરવાની પ્રક્રિયા માત્ર લિસ્ટિંગ પૂરતી મર્યાદિત નથી. આમાં FEMA (Foreign Exchange Management Act) નું પાલન અને GIFT City માં થતા કેપિટલ ગેઈન્સ પરના ટેક્સની સ્થિતિ સૌથી મહત્વની છે. નાણા મંત્રાલય તરફથી જ્યાં સુધી ટેક્સ સ્ટેટસ સ્પષ્ટ ન થાય ત્યાં સુધી કંપનીઓ માટે મૂડીનો ખર્ચ (Cost of Capital) નક્કી કરવો મુશ્કેલ બની શકે છે. આ ઉપરાંત, માર્કેટ મેનીપ્યુલેશન રોકવા માટે ડોમેસ્ટિક અને ઓફશોર ટ્રેડિંગ વચ્ચે પારદર્શક સર્વેલન્સ સિસ્ટમ બનાવવી પણ અનિવાર્ય છે.
રોકાણકારોએ શું ધ્યાનમાં રાખવું?
નિષ્ણાતોના મતે, આ પ્રક્રિયા તબક્કાવાર રીતે અમલમાં આવશે. શરૂઆતમાં કદાચ માત્ર લાર્જ-કેપ કંપનીઓને જ આ સુવિધાનો લાભ આપવામાં આવે તેવી શક્યતા છે. શેરધારકો માટે ટેક્સ અને લિસ્ટિંગના નવા નિયમોની સત્તાવાર જાહેરાત સૌથી મહત્વપૂર્ણ ટ્રિગર સાબિત થશે.