ભારતના **11** મુખ્ય Tier-2 શહેરોમાં વર્ષ **2021** થી **2026** વચ્ચે રહેણાંક પ્રોપર્ટીના ભાવમાં **63%** નો વધારો નોંધાયો છે, જે મેટ્રો શહેરોના **42%** ના ગ્રોથ કરતા ઘણો વધારે છે.
મેટ્રોથી Tier-2 તરફ વળ્યું રોકાણ
ભારતીય રિયલ એસ્ટેટ સેક્ટરમાં મોટો બદલાવ જોવા મળી રહ્યો છે. Confederation of Indian Industry અને Knight Frank India ના તાજેતરના રિપોર્ટ મુજબ, ભોપાલ, ભુવનેશ્વર, ચંદીગઢ, ગોવા, ઇન્દોર, જયપુર, કોચી, લખનૌ, નાગપુર, વિશાખાપટ્ટનમ અને કોઈમ્બતુર જેવા શહેરોએ મેટ્રો માર્કેટ્સને પાછળ છોડી દીધા છે.
આ તેજીના મુખ્ય કારણો
આ શહેરોમાં રહેણાંક ભાવમાં છેલ્લા એક દાયકામાં 8% નો સરેરાશ વાર્ષિક ગ્રોથ (CAGR) જોવા મળ્યો છે, જે મેટ્રો શહેરોના 4% કરતા બમણો છે. માત્ર રહેણાંક જ નહીં, કોમર્શિયલ અને રિટેલ ડેવલપમેન્ટમાં પણ ભારે તેજી છે. ઉદાહરણ તરીકે, લખનૌમાં હાલમાં 5.62 મિલિયન ચોરસ ફૂટ રિટેલ સ્પેસ ઉપલબ્ધ છે, જ્યારે વર્ષ 2025 માં આ શહેરોમાં કુલ 11.2 મિલિયન ચોરસ ફૂટ ની વેરહાઉસિંગ લેસ ટ્રાન્ઝેક્શન નોંધાયા છે.
સરકારનું ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પર ધ્યાન
સરકારી ખર્ચમાં મોટો ફેરફાર આ ગ્રોથનું મુખ્ય એન્જિન છે. ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પરનો ખર્ચ FY15 ના 39% થી વધીને FY26 સુધીમાં 55% પર પહોંચી ગયો છે. હાલમાં ₹17 લાખ કરોડ ના મૂલ્યના 852 પબ્લિક-પ્રાઇવેટ પાર્ટનરશિપ (PPP) પ્રોજેક્ટ્સ પાઇપલાઇનમાં છે, જે કનેક્ટિવિટી સુધારી રહ્યા છે.
રોકાણકારો માટે ચેતવણી
મોટા ડેવલપર્સ હવે મેટ્રોમાંથી Tier-2 શહેરો તરફ વળી રહ્યા છે. જોકે, રોકાણકારોએ સાવધ રહેવાની જરૂર છે. પ્રોજેક્ટ અમલીકરણમાં વિલંબ અથવા ખર્ચમાં વધારો રિયલ એસ્ટેટના વેન્ચર્સને અસર કરી શકે છે. વળી, આ શહેરોની ડિમાન્ડ સ્થાનિક આર્થિક સ્થિતિ પર વધુ નિર્ભર હોવાથી, ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પૂર્ણ થવાની ગતિ અને સપ્લાય લેવલ પર નજર રાખવી અત્યંત જરૂરી છે.