ભારતીય કોમર્શિયલ રિયલ એસ્ટેટ માર્કેટમાં **2026** માં સપ્લાય ક્રંચ જોવા મળી રહ્યો છે. Global Capability Centres (GCCs) ની વધતી માંગને કારણે ઓફિસ ભાડામાં **9%** નો વધારો થયો છે અને વેકેન્સી રેટ રેકોર્ડ નીચલા સ્તરે પહોંચી ગયો છે.
ભારતીય કોમર્શિયલ રિયલ એસ્ટેટ સેક્ટરમાં હાલમાં માંગ અને પુરવઠા વચ્ચે મોટું અંતર જોવા મળી રહ્યું છે. 2026 ના પ્રથમ છ મહિનાના ડેટા મુજબ, કંપનીઓ દ્વારા લેવામાં આવેલી નેટ ઓફિસ સ્પેસ (Absorption) 27.4 મિલિયન સ્ક્વેર ફીટ રહી છે, જે ગયા વર્ષની સરખામણીમાં 2% વધુ છે. તેની સામે નવી ઓફિસનું નિર્માણ 10% ઘટીને 22.2 મિલિયન સ્ક્વેર ફીટ થયું છે.
આ માંગ અને પુરવઠાના ગેપને કારણે નેશનલ વેકેન્સી રેટ ઘટીને 15% પર આવી ગયો છે, જે ઘણા વર્ષોમાં સૌથી નીચો આંકડો છે. બેંગલુરુ અને હૈદરાબાદ જેવા મોટા હબમાં સરેરાશ ભાડામાં 9% નો વાર્ષિક ઉછાળો જોવા મળ્યો છે.
GCCs અને બિઝનેસ ડાયવર્સિફિકેશન
Global Capability Centres (GCCs) આ તેજીનું મુખ્ય એન્જિન બન્યા છે. વર્ષ 2026 ના પ્રથમ છ મહિનામાં કુલ ઓફિસ લીઝિંગમાં GCCs નો હિસ્સો 45% રહ્યો છે. મહત્વની વાત એ છે કે હવે માત્ર ટેક કંપનીઓ જ નહીં, પરંતુ એન્જિનિયરિંગ, મેન્યુફેક્ચરિંગ અને બેન્કિંગ સેક્ટરની કંપનીઓ પણ ભારત તરફ વળી રહી છે.
ESG પાલન હવે અનિવાર્ય
સસ્ટેનેબિલિટી હવે લક્ઝરી નથી, પણ જરૂરિયાત બની ગઈ છે. આ વર્ષે નવા બનેલા ઓફિસ પ્રોજેક્ટ્સમાં 76% ગ્રીન-સર્ટિફાઈડ હતા અને કુલ લીઝિંગમાં આવા બિલ્ડિંગ્સનો હિસ્સો 73% રહ્યો છે. જે ડેવલપર્સ પાસે ગ્રીન-સર્ટિફાઈડ પ્રોપર્ટીઝ છે, તેઓને વધુ ભાડું અને સારા ટેનન્ટ્સ મળી રહ્યા છે, જ્યારે જૂની ઇમારતો માટે મુશ્કેલી વધી શકે છે.
રોકાણકારો માટે જોખમ
જોકે માર્કેટ લેન્ડલોર્ડ્સની તરફેણમાં છે, છતાં વૈશ્વિક આર્થિક સ્થિતિને કારણે જો MNCs પોતાની વિસ્તરણ વ્યૂહરચના બદલે, તો માંગમાં ઘટાડો થઈ શકે છે. આ ઉપરાંત, બાંધકામ ખર્ચમાં અસ્થિરતા નવા પ્રોજેક્ટ્સમાં વિલંબ લાવી શકે છે.
