કોલિયર્સ ઈન્ડિયાનો રિપોર્ટ શું કહે છે?
કોલિયર્સ ઈન્ડિયા (Colliers India) દ્વારા જાહેર કરાયેલા રિપોર્ટ મુજબ, 2024 ના પ્રથમ ત્રણ મહિનામાં દેશભરમાં કુલ 18.3 મિલિયન સ્ક્વેર ફૂટ ઓફિસ સ્પેસ ભાડા પર અપાઈ છે. આ આંકડો ગત વર્ષના સમાન ગાળાની સરખામણીમાં 15% વધુ છે. આ વૃદ્ધિનું મુખ્ય કારણ વ્યવસાયો તરફથી મજબૂત માંગ અને ગ્લોબલ કેપેબિલિટી સેન્ટર્સ (GCCs) નું વિસ્તરણ રહ્યું છે, જે વૈશ્વિક આર્થિક અનિશ્ચિતતાઓ વચ્ચે પણ બજારની મજબૂતી દર્શાવે છે.
રિપોર્ટમાં સ્પષ્ટ કરવામાં આવ્યું છે કે આ 18.3 મિલિયન સ્ક્વેર ફૂટ ના લીઝિંગ વોલ્યુમમાં ફક્ત નવી કબજે કરાયેલી જગ્યાઓનો સમાવેશ થાય છે, જેમાં લીઝ રિન્યુઅલ (Lease Renewals) અથવા માત્ર લેટર ઓફ ઇન્ટેન્ટ (Letter of Intent) પર આધારિત ડીલ્સ શામેલ નથી. આ વૃદ્ધિ ગત વર્ષના Q1 2023 માં નોંધાયેલા 15.9 મિલિયન સ્ક્વેર ફૂટ થી નોંધપાત્ર વધારો દર્શાવે છે.
શહેરો મુજબ પ્રદર્શનમાં મોટો તફાવત
જોકે, સમગ્ર દેશમાં વૃદ્ધિ જોવા મળી હોવા છતાં, વિવિધ શહેરોમાં પ્રદર્શનમાં મોટો તફાવત જોવા મળ્યો. બેંગલુરુ, જે ભારતનું સૌથી મોટું ઓફિસ માર્કેટ છે, ત્યાં લીઝિંગ 18% વધીને 5.3 મિલિયન સ્ક્વેર ફૂટ પર પહોંચ્યું. હૈદરાબાદ અને પુણે સૌથી ચમકતા રહ્યા, જ્યાં લીઝિંગ પ્રવૃત્તિ 3.4 મિલિયન સ્ક્વેર ફૂટ અને 2.5 મિલિયન સ્ક્વેર ફૂટ થઈ, જે લગભગ બમણી છે. મુંબઈમાં પણ 23% નો વધારો જોવા મળ્યો અને 2.7 મિલિયન સ્ક્વેર ફૂટ જગ્યા ભાડા પર અપાઈ.
બીજી તરફ, નેશનલ કેપિટલ રિજન (NCR) માં 30% નો ઘટાડો જોવા મળ્યો, જે 3.3 મિલિયન સ્ક્વેર ફૂટ થી ઘટીને 2.3 મિલિયન સ્ક્વેર ફૂટ રહ્યો. ચેન્નઈમાં પણ 31% નો ઘટાડો થયો અને 2 મિલિયન સ્ક્વેર ફૂટ જગ્યા લીઝ થઈ. કોલકાતાનું માર્કેટ સ્થિર રહ્યું, જ્યાં માત્ર 0.1 મિલિયન સ્ક્વેર ફૂટ જગ્યા ભાડા પર અપાઈ.
આ તફાવતો દર્શાવે છે કે ભારતના વિવિધ શહેરોમાં આર્થિક ગતિવિધિઓ અલગ-અલગ છે. દિલ્હી-NCR અને ચેન્નઈમાં થયેલો મોટો ઘટાડો અમુક સ્થાનિક પરિબળો અથવા માર્કેટ સેચ્યુરેશન (Market Saturation) સૂચવી શકે છે. ભવિષ્યમાં, ઓફિસ સ્પેસની માંગ અને GCCs નું વિસ્તરણ બજારને ટેકો આપતું રહેશે, પરંતુ શહેરો મુજબનું આ અલગ પ્રદર્શન ભવિષ્યની વૃદ્ધિ માટે ચાવીરૂપ રહેશે.