ભારતમાં કોર્પોરેટ ઓફિસ લીઝિંગની પસંદગી બદલાઈ રહી છે. હવે કંપનીઓ સસ્તા ભાડા કરતા કર્મચારીઓનો મુસાફરીનો સમય અને ઓફિસની એર ક્વોલિટીને વધુ મહત્વ આપી રહી છે. એક સર્વે મુજબ, **50%** કંપનીઓ ખરાબ હવાને મોટું જોખમ માને છે, જ્યારે **18%** કંપનીઓ સારી કનેક્ટિવિટી માટે વધુ ભાડું ચૂકવવા તૈયાર છે.
ભારતમાં ઓફિસ સ્પેસ પસંદ કરવાની રીત હવે બદલાઈ રહી છે. પરંપરાગત રીતે કંપનીઓ સસ્તા ભાડા કે પોશ એડ્રેસ જોતી હતી, પરંતુ હવે પ્રાથમિકતા બદલાઈ છે. કર્મચારીઓ ઓફિસ સુધી કેટલી સરળતાથી પહોંચી શકે છે અને બિલ્ડિંગની હવા કેવી છે, તે હવે બિઝનેસ માટે મહત્વનું બની ગયું છે.
એર ક્વોલિટી અને ટ્રાન્સપોર્ટ બન્યા ગેમ-ચેન્જર
તાજેતરના આંકડા મુજબ, 50% ઓફિસ ઓક્યુપાયર્સ માને છે કે ખરાબ એર ક્વોલિટી તેમના બિઝનેસ અને સ્ટાફની તંદુરસ્તી માટે મોટું જોખમ છે. આ ઉપરાંત, 18% કંપનીઓ મેટ્રો સ્ટેશન જેવા જાહેર પરિવહનના મુખ્ય સ્થળોની નજીકની ઓફિસ માટે પ્રીમિયમ ભાડું ચૂકવવા પણ તૈયાર છે.
ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પ્રોજેક્ટ્સનો મોટો પ્રભાવ
સરકારી ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પ્રોજેક્ટ્સ હવે ઓફિસ કોરિડોરની ડિમાન્ડ નક્કી કરી રહ્યા છે. મુંબઈમાં મેટ્રો લાઇન 2B, 4, અને 6 પૂર્ણ થવાથી વરલી, BKC અને પવઈ જેવા વિસ્તારોની ડિમાન્ડ વધશે. દિલ્હી-NCR માં 'ગોલ્ડન લાઇન' અને જેવર એરપોર્ટ નજીકનો વિકાસ પણ કંપનીઓને આકર્ષી રહ્યો છે. આ ટ્રેન્ડ માત્ર મેટ્રો શહેરો પૂરતો સીમિત નથી; ચેન્નાઈનો પેરિફેરલ રિંગ રોડ અને પુણેનું એરપોર્ટ વિસ્તરણ પણ નવા બિઝનેસ ક્લસ્ટર્સ બનાવી રહ્યા છે.
રિયલ એસ્ટેટ રોકાણકારો માટે શું છે સંકેત?
આ બદલાતા ટ્રેન્ડને કારણે માર્કેટમાં બે સ્પષ્ટ ભાગ પડી રહ્યા છે. જે બિલ્ડિંગો પબ્લિક ટ્રાન્સપોર્ટ સાથે સારી રીતે જોડાયેલા છે અને સારી હવામાન સુવિધા ધરાવે છે, ત્યાં ભાડું અને ઓક્યુપન્સી બંને ઊંચા રહેશે. બીજી તરફ, જૂના અને પ્રદૂષિત વિસ્તારોમાં આવેલા પ્રોપર્ટીઝ માટે ટકી રહેવું મુશ્કેલ બનશે.
રોકાણકારોએ ધ્યાન રાખવું જોઈએ કે આ ફેરફારો મોટાભાગે ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પ્રોજેક્ટ્સની સમયમર્યાદા પર આધારિત છે. જો પ્રોજેક્ટ્સમાં વિલંબ થાય, તો તેની સીધી અસર લીઝિંગ ડિમાન્ડ પર પડી શકે છે. કંપનીઓએ ઊંચા ઓપરેટિંગ ખર્ચ અને કર્મચારીઓની ઉત્પાદકતા વચ્ચે સંતુલન જાળવવું પડશે.