RBI દ્વારા બેન્કિંગ સિસ્ટમમાં **₹2.5 લાખ કરોડ** ઠાલવવાનો નિર્ણય વિવાદમાં છે. SBI Capital Markets એ આ પગલાને RBI ની 'કેલિબ્રેટેડ ટાઈટનિંગ' પોલિસી સાથે અસંગત ગણાવ્યું છે, જેનાથી રોકાણકારોમાં મૂંઝવણ ફેલાઈ છે.
શું છે આખો વિવાદ?
રિઝર્વ બેન્ક ઓફ ઈન્ડિયા (RBI) હાલમાં તેના લિક્વિડિટી મેનેજમેન્ટને લઈને સવાલોના ઘેરામાં છે. ઓક્ટોબર મહિનાના ત્રીજા સપ્તાહમાં વેરિયેબલ રેપો રેટ (VRR) ઓક્શન દ્વારા સિસ્ટમમાં ₹2.5 લાખ કરોડની જંગી રકમ ઠાલવવામાં આવી હતી. સામાન્ય રીતે સેન્ટ્રલ બેન્ક લિક્વિડિટી જાળવવા ઓપરેશન્સ કરતી હોય છે, પરંતુ આ વખતે આ પગલું RBI ની પોતાની ગાઈડલાઈન્સ સાથે ટકરાતું હોવાનું નિષ્ણાતો માની રહ્યા છે.
'કેલિબ્રેટેડ ટાઈટનિંગ' પર સવાલો
ગવર્નર સંજય મલ્હોત્રાએ તાજેતરમાં જ મોનેટરી પોલિસીમાં 'કેલિબ્રેટેડ ટાઈટનિંગ' પર ભાર મૂક્યો હતો, જેનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ફુગાવાને કાબૂમાં રાખવા માટે મની સપ્લાયને ટાઈટ રાખવાનો છે. સ્ટેટ બેન્ક ઓફ ઈન્ડિયાના ગ્રુપ ચીફ ઈકોનોમિક એડવાઈઝર સૌમ્ય કાંતિ ઘોષના મતે, રેપો ઓક્શન દ્વારા આટલી મોટી રકમ ઉમેરવી એ ક્યાંકને ક્યાંક ટાઈટ મની રેજીમની વિરુદ્ધ જઈ રહ્યું છે, જે માર્કેટમાં અનિશ્ચિતતા પેદા કરી શકે છે.
મિશ્ર સંકેતોથી રોકાણકારો મૂંઝવણમાં
એક તરફ RBI વેરિયેબલ રિવર્સ રેપો રેટ (VRRR) અને ઓપન માર્કેટ ઓપરેશન્સ દ્વારા સિસ્ટમમાંથી વધારાની રોકડ ખેંચવાનો પ્રયાસ કરે છે, તો બીજી તરફ રેપો ઓક્શન દ્વારા નાણાં ઠાલવે છે. આ 'ડબલ ગેમ' ને કારણે માર્કેટ એક્સપર્ટ્સ મૂંઝવણમાં છે કે શું RBI ફુગાવાને મહત્વ આપી રહી છે કે પછી કામચલાઉ લિક્વિડિટી દબાણને.
રોકાણકારોએ શું ધ્યાન રાખવું?
સેન્ટ્રલ બેન્ક ભૌગોલિક-રાજકીય તણાવ અને ઘરેલુ મોંઘવારી વચ્ચે બેલેન્સ જાળવવાનો પ્રયત્ન કરી રહી છે. આગામી પોલિસી સાયકલમાં RBI આ વિરોધાભાસી લક્ષ્યોને કેવી રીતે સાધે છે તે જોવું ખૂબ મહત્વનું રહેશે. જો આ દોડધામ ચાલુ રહી, તો વ્યાજ દરો અંગેના અનુમાનો ખોટા પડી શકે છે, તેથી RBI ના આગામી ડેટા પર નજર રાખવી અનિવાર્ય છે.
