RBI એ ઓગસ્ટ મહિનામાં **$43.26 અબજ** ડોલરની નેટ ખરીદી કરીને એક નવો રેકોર્ડ બનાવ્યો છે. ફોરેન કરન્સી સ્વેપ ફેસિલિટી બંધ કર્યા બાદ સેન્ટ્રલ બેંકનું આ પગલું વિદેશી હૂંડિયામણના ભંડારને મજબૂત કરવા માટે લેવામાં આવ્યું છે.
રેકોર્ડબ્રેક ખરીદી પાછળનું કારણ
રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા (RBI) એ ઓગસ્ટ 2026 માં વિદેશી હૂંડિયામણ બજારમાં અભૂતપૂર્વ હસ્તક્ષેપ કર્યો છે. આ ખરીદી મુખ્યત્વે ફોરેન કરન્સી નોન-રેસિડેન્ટ (FCNR) ડિપોઝિટ અને એક્સટર્નલ કોમર્શિયલ બોરોઇંગ્સ માટેની કન્સેશનલ સ્વેપ ફેસિલિટીને અચાનક બંધ કરવાને કારણે શક્ય બની છે. આનાથી સિસ્ટમમાં રહેલા ડોલરના પ્રવાહને RBI એ પોતાના ભંડારમાં સમાવી લીધો છે.
ફોરવર્ડ માર્કેટમાં શું બદલાવ આવ્યો?
RBI ની રણનીતિ માત્ર સ્પોટ માર્કેટ સુધી મર્યાદિત નથી. સેન્ટ્રલ બેંકની આઉટસ્ટેન્ડિંગ નેટ શોર્ટ ડોલર પોઝિશન ઓગસ્ટના અંતે વધીને $200.06 અબજ ના રેકોર્ડ સ્તરે પહોંચી છે, જે અગાઉના મહિને $136.77 અબજ હતી. આમાં લાંબા ગાળાના કોન્ટ્રાક્ટ્સનો હિસ્સો લગભગ બમણો થઈને $176.57 અબજ થયો છે. આ પગલું ભવિષ્યમાં રૂપિયામાં આવતી વોલેટિલિટી સામે રક્ષણ મેળવવા માટે લેવામાં આવ્યું છે.
કરન્સી વેલ્યુએશન અને REER
રોકાણકારો અત્યારે રિયલ ઇફેક્ટિવ એક્સચેન્જ રેટ (REER) પર ખાસ નજર રાખી રહ્યા છે. સપ્ટેમ્બર મહિનામાં REER વધીને 89.35 થયો છે, જે ઓગસ્ટમાં 88.72 હતો. આ આંકડો 100 ના બેઝલાઈનથી નીચે હોવાથી તે સંકેત આપે છે કે રૂપિયો હાલમાં 'ઓવરવેલ્યુડ' નથી, જોકે ઘરેલું ફુગાવાની અસર તેમાં જોવા મળી રહી છે.
માર્કેટ પર શું થશે અસર?
RBI ના આ પગલાથી ફોરેન એક્સચેન્જ રિઝર્વ એક સુરક્ષા કવચ તરીકે કામ કરશે. જોકે, માર્કેટના નિષ્ણાતો આગામી દિવસોમાં RBI ની ફોરવર્ડ બુક મેનેજમેન્ટ અને લિક્વિડિટીની સ્થિતિ પર નજર રાખી રહ્યા છે, કારણ કે આ બાબતો હેજિંગ કોસ્ટ અને ડોલરની સપ્લાયને સીધી અસર કરી શકે છે.