RBI એ બેંકો અને NBFCs માટે લોન વ્યાજ દરો નક્કી કરવા બાબતે ડ્રાફ્ટ ગાઈડલાઈન રજૂ કરી છે. નવી સિસ્ટમ હેઠળ લોન લેનારા ગ્રાહકોને સ્પષ્ટતા મળશે, જ્યારે રોકાણકારોએ બેંકોના પ્રોફિટ માર્જિન પર પડનારી અસર પર નજર રાખવી પડશે.
વ્યાજ દરોમાં પારદર્શિતાનો પ્રયાસ
ભારતીય રિઝર્વ બેંક (RBI) એ 'ઈન્ટરેસ્ટ રેટ્સ ઓન લોન્સ એન્ડ એડવાન્સિસ ડાયરેક્શન્સ, 2026' નો ડ્રાફ્ટ બહાર પાડ્યો છે. આ નવા નિયમોનો મુખ્ય હેતુ ધિરાણ પ્રક્રિયામાં ગ્રાહકો માટે વધુ સ્પષ્ટતા લાવવાનો છે. હવે દરેક બેંક, NBFC અને હાઉસિંગ ફાઈનાન્સ કંપનીએ વ્યાજ દરને બે ભાગમાં વહેંચવા પડશે: એક બેન્ચમાર્ક રેટ અને બીજો સ્પ્રેડ (Spread).
રોકાણકારો માટે શું છે મહત્વ?
આ ફેરફાર મુજબ, લોન વિતરિત થયાના 3 વર્ષ સુધી સ્પ્રેડના 'નોન-ક્રેડિટ રિસ્ક' હિસ્સામાં વધારો કરી શકાશે નહીં. વર્તમાન પદ્ધતિમાં લેન્ડર્સ પાસે પોતાની પ્રાઈસિંગ પોલિસીમાં ફેરફાર કરવાની ઘણી છૂટ હોય છે, જે હવે સીમિત થઈ શકે છે. આના કારણે બેંકોના નેટ ઈન્ટરેસ્ટ માર્જિન (NIM) પર દબાણ આવી શકે છે અને સિસ્ટમ અપડેટ કરવાના ઓપરેશનલ ખર્ચમાં પણ વધારો થવાની સંભાવના છે.
મહત્વની તારીખો અને અમલીકરણ
RBI એ આ નિયમો માટે 1 એપ્રિલ, 2027 ની તારીખ પ્રસ્તાવિત કરી છે. હાલમાં જે લોન ચાલુ છે, તેને પણ 1 એપ્રિલ, 2029 સુધીમાં નવી સિસ્ટમમાં લાવવાની તૈયારી છે, જોકે આ માટે ગ્રાહકની સંમતિ જરૂરી રહેશે. વધુમાં, ફ્લોટિંગ રેટ લોન માટે બેન્ચમાર્ક રિસેટ પિરિયડને 3 મહિનાની મર્યાદામાં રાખવા સૂચન કરવામાં આવ્યું છે, જેથી વ્યાજ દરના ફેરફારો ગ્રાહકો સુધી વધુ ઝડપથી અને અંદાજિત રીતે પહોંચી શકે.