RBI ગવર્નર સંજય મલ્હોત્રાએ ફિનટેક કંપનીઓને સ્પષ્ટ શબ્દોમાં કહ્યું છે કે કસ્ટમર ડેટાને માત્ર કમાણીનું સાધન ન સમજો. જે રીતે ફિનટેક સેક્ટર મોટું થઈ રહ્યું છે, તે જોતા હવે તેમની પર સાયબર સિક્યોરિટી અને ઓપરેશનલ જવાબદારીઓનું ભારણ વધશે.
મુંબઈમાં આયોજિત 'ગ્લોબલ ફિનટેક ફેસ્ટ'માં RBI ગવર્નર સંજય મલ્હોત્રાએ ઈન્ડસ્ટ્રીને એક સ્પષ્ટ ડાયરેક્ટિવ આપ્યું છે. તેમણે ભારપૂર્વક કહ્યું કે ગ્રાહકોનો ડેટા એ કોઈ કોમોડિટી નથી જેનો નફો કરવા માટે ઉપયોગ કરી શકાય, પરંતુ તે એક મોટી જવાબદારી છે. જો કંપનીઓ માત્ર પ્રોફિટ પર ધ્યાન આપશે, તો લાંબા ગાળે આ સેક્ટરનો વિશ્વાસ ડગમગી શકે છે.
કંપનીઓનું કદ વધતા જવાબદારી પણ વધશે
સેન્ટ્રલ બેંકનું માનવું છે કે જ્યારે સ્ટાર્ટઅપ્સ નાના હોય છે ત્યારે તેમને થોડી છૂટછાટ મળે છે, પરંતુ જેવી કંપનીઓ સિસ્ટમિક લેવલ પર પહોંચે, ત્યારે નિયમો બદલાઈ જાય છે. ગવર્નરના મતે, આ કંપનીઓ હવે એટલી મોટી થઈ ગઈ છે કે તેમની કામગીરીમાં કોઈ પણ ભૂલ આખી ફાઈનાન્શિયલ સિસ્ટમને જોખમમાં મૂકી શકે છે. આનો સીધો અર્થ એ છે કે હવે મોટી ફિનટેક કંપનીઓએ સાયબર સિક્યોરિટી અને બિઝનેસ સાતત્ય માટે વધારાનો ખર્ચ કરવો પડશે, જે તેમની આગામી ક્વાર્ટરના Profit Margins પર અસર કરી શકે છે.
AI અને ટેકનોલોજીનું જોખમ
RBI ડેપ્યુટી ગવર્નર રોહિત જૈને પણ ટેકનોલોજીના વધુ પડતા ઉપયોગ પર ચિંતા વ્યક્ત કરી છે. ખાસ કરીને AI (Artificial Intelligence) નો ઉપયોગ લોન અપ્રૂવલ કે ફ્રોડ ડિટેક્શનમાં કરતી વખતે થતી ભૂલો, સ્પીડ અને અમુક ચોક્કસ ટેક પ્રોવાઈડર્સ પરની નિર્ભરતા (Concentration Risk) સિસ્ટમ માટે ખતરારૂપ બની શકે છે. RBI ઈચ્છે છે કે કંપનીઓ પ્રોડક્ટ લોન્ચ કરતા પહેલા જ મજબૂત કંટ્રોલ સિસ્ટમ તૈયાર રાખે.
શું છે RBI નો પ્લાન?
RBI એ કંપનીઓને સલાહ આપી છે કે તેઓ કાયદાના છટકબારીઓનો ઉપયોગ કરીને બિઝનેસ મોડલ ન બનાવે. તેના બદલે, 'Regulatory Sandbox' નો ઉપયોગ કરીને પ્રોડક્ટ્સ ટેસ્ટ કરે. આ ઉપરાંત, 'United Fintech Forum' ને સેલ્ફ-રેગ્યુલેટરી ઓર્ગેનાઈઝેશન (SRO) તરીકે માન્યતા આપવી એ ઈન્ડસ્ટ્રીમાં આંતરિક શિસ્ત લાવવાનો એક પ્રયાસ છે.