ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ **$100** ને પાર થતા અને અમેરિકન ટ્રેઝરી યીલ્ડમાં ઉછાળાને કારણે ભારતીય રૂપિયો દબાણમાં છે. FII દ્વારા માર્કેટમાંથી નાણાં પાછા ખેંચાતા RBI હવે હરકતમાં આવી છે.
ભારતીય રૂપિયો હાલ યુએસ ડોલર સામે ભારે દબાણ હેઠળ છે અને 96 ના સ્તરની અત્યંત નજીક કારોબાર કરી રહ્યો છે. આ ઘટાડા પાછળ મુખ્યત્વે બે વૈશ્વિક પરિબળો જવાબદાર છે: બ્રેન્ટ ક્રૂડ ઓઈલના આસમાને પહોંચેલા ભાવ અને અમેરિકન ટ્રેઝરી યીલ્ડમાં થયેલો નોંધપાત્ર વધારો.
ઓઈલના ભાવ અને વધતો આયાત ખર્ચ
બ્રેન્ટ ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ પ્રતિ બેરલ $100 ની સપાટીને વટાવી ગયા છે, જે ભારત જેવી ઈમ્પોર્ટ આધારિત અર્થવ્યવસ્થા માટે મોટો ઝટકો છે. ઓઈલ મોંઘું થતા આયાત માટે વધુ ડોલરની જરૂર પડે છે, પરિણામે રૂપિયાનું મૂલ્ય સતત ઘટી રહ્યું છે. આ સ્થિતિ દેશના ઈમ્પોર્ટ બિલમાં વધારો કરી શકે છે અને મોંઘવારીનું જોખમ પણ વધારી શકે છે.
યુએસ યીલ્ડ અને વિદેશી રોકાણકારોની વિદાય
બીજી તરફ, યુએસ ટ્રેઝરી યીલ્ડમાં થયેલો વધારો રોકાણકારોને ભારતથી દૂર કરી રહ્યો છે. યુએસમાં 5-વર્ષના યીલ્ડ 5% ની ઉપર પહોંચતા, વિદેશી રોકાણકારો (FII) સુરક્ષિત વળતર માટે ભારતીય બજારમાંથી નાણાં પાછા ખેંચી રહ્યા છે. આ મહિનામાં FII દ્વારા અંદાજે $3.5 અબજ ની વેચવાલી કરવામાં આવી છે, જે રૂપિયા પર સતત દબાણ બનાવી રહી છે.
RBI ની દખલગીરી
ભારતીય રિઝર્વ બેંક (RBI) આ સમગ્ર ઘટનાક્રમ પર ચાંપતી નજર રાખી રહી છે. ડેપ્યુટી ગવર્નર પૂનમ ગુપ્તાએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે, રૂપિયામાં આવેલો આ ઘટાડો ભારતની મજબૂત આંતરિક સ્થિતિને અનુરૂપ નથી. આ એક કામચલાઉ ફેરફાર છે. બજારમાં વધતી અસ્થિરતાને રોકવા અને રૂપિયો 96 ની નીચે વધુ ન ગગડે તે માટે RBI સક્રિય રીતે ફોરેક્સ માર્કેટમાં હસ્તક્ષેપ કરી રહી છે.