રેલ્વે મંત્રી અશ્વિની વૈષ્ણવે આગામી **3 થી 4 વર્ષમાં** વંદે ભારત ટ્રેનોની નિકાસ શરૂ કરવાની યોજના જાહેર કરી છે. આ માટે કંપનીઓએ હવે 'બ્રોડ-ગેજ' થી હટીને ગ્લોબલ 'સ્ટેન્ડર્ડ-ગેજ' ટેકનોલોજી પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવું પડશે.
ભારત હવે વૈશ્વિક રેલ ઉત્પાદન ક્ષેત્રે મોટું નામ બનવા જઈ રહ્યું છે. રેલ મંત્રી અશ્વિની વૈષ્ણવે 1 નવેમ્બર, 2026 ના રોજ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ભારત હવે પોતાની ટ્રેનો દુનિયાના દેશોને વેચવા માટે તૈયાર થઈ રહ્યું છે. આ નિર્ણય ભારતીય ઉદ્યોગો માટે ટેકનોલોજી આયાતકાર મટીને એક્સપોર્ટર બનવાની દિશામાં એક મોટું પગલું છે.
ટેકનિકલ પડકારો અને RITES ની ભૂમિકા
આ માત્ર ટ્રેન મોકલવાની વાત નથી, પણ ટેકનિકલ લેવલ પર મોટા ફેરફાર કરવાની જરૂર છે. ભારતની ટ્રેનો સામાન્ય રીતે 'બ્રોડ-ગેજ' પર ચાલે છે, જ્યારે દુનિયાના મોટાભાગના દેશો 'સ્ટેન્ડર્ડ-ગેજ' ટ્રેક વાપરે છે. આ માટે RITES Ltd. અત્યારે ખાસ ડિઝાઈન અને ડેવલપમેન્ટ પર કામ કરી રહી છે.
કઈ કંપનીઓ પર રહેશે નજર?
આ યોજનાથી રેલ્વે સપ્લાય ચેઈન સાથે જોડાયેલી કંપનીઓ લાઈમલાઈટમાં આવી છે. જેમાં:
- BEML અને Integral Coach Factory (ICF)
- પ્રાઈવેટ પ્લેયર્સમાં Titagarh Rail Systems
- ટેકનોલોજી પાર્ટનર તરીકે Wabtec
રોકાણકારો માટે શું છે મહત્વનું?
આ સફર પડકારોથી ભરેલી છે. આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે સેફ્ટી અને ઓપરેશનલ સર્ટિફિકેશન મેળવવા ખૂબ જ કઠિન છે. ઉપરાંત, ઘણી વખત આ પ્રકારના ડીલ્સમાં 35 વર્ષ સુધીના લાંબા મેઈન્ટેનન્સ કોન્ટ્રાક્ટ્સ સામેલ હોય છે, જે કંપનીઓના ફાઈનાન્સિયલ પ્લાનિંગને અસર કરે છે. રોકાણકારોએ હવે પ્રોટોટાઈપ ટેસ્ટિંગના પરિણામો અને આંતરરાષ્ટ્રીય ટેન્ડર્સમાં સફળતા પર બાજ નજર રાખવી જોઈએ.