FD બ્રેક કરવાના છુપાયેલા જોખમો:
જ્યારે કોઈ સિનિયર સિટીઝન ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ (FD) સમય પહેલા તોડે છે, ત્યારે માત્ર થોડું વ્યાજ ગુમાવવું એ જ સમસ્યા નથી. આનાથી ટેક્સેબલ આવકમાં મોટો વધારો થઈ શકે છે, જે તેમને ઊંચા ટેક્સ સ્લેબમાં ધકેલી શકે છે. જ્યારે FD લિક્વિડેટ થાય છે, ત્યારે જમા થયેલું વ્યાજ - જે અગાઉના વર્ષોમાં કેશ-બેઝિસ ટેક્સપેયર્સ દ્વારા કદાચ રિપોર્ટ ન થયું હોય - તે એકસાથે રિયલ થાઇ જાય છે. આવકમાં આ અચાનક થયેલો વધારો ટેક્સની જવાબદારીને નોંધપાત્ર રીતે વધારી શકે છે, જે FD તોડવાના નાણાકીય ફાયદાને ઓછો કરી શકે છે.
એક્ક્રુઅલ અને રિયલ બરાબર નથી:
બેંકો અને નાણાકીય સંસ્થાઓ એક્ક્રુઅલ બેઝિસ પર વ્યાજની ગણતરી અને TDS કાપે છે. આનો અર્થ એ છે કે વ્યાજ જેમ જેમ જમા થતું જાય છે, તેમ તેમ તેની જાણ થાય છે અને TDS કપાય છે. મોટાભાગના વ્યક્તિગત ટેક્સપેયર્સ, જોકે, કેશ-બેઝિસ પર કામ કરે છે, એટલે કે તેઓ આવક ત્યારે જ ગણે છે જ્યારે તે તેમના બેંક ખાતામાં આવે.
આ તફાવત ટેક્સ ફાઇલિંગમાં મોટી સમસ્યા ઊભી કરે છે. જો બેંક વ્યાજ પર TDS કાપીને Form 26AS અને AIS માં રિપોર્ટ કરે છે, અને ટેક્સપેયર તેને પોતાના ઇન્કમ ટેક્સ રિટર્નમાં મેચ નથી કરતા, તો ઓટોમેટેડ સિસ્ટમ દ્વારા ટેક્સ વિભાગ તરફથી નોટિસ આવી શકે છે.
જોઈન્ટ એકાઉન્ટનું જોખમ:
જોઈન્ટ FD એકાઉન્ટ્સમાં પણ જોખમ રહેલું છે. ઘણીવાર, ટેક્સ રિપોર્ટિંગ સિસ્ટમમાં, FD પર મળેલું કુલ વ્યાજ અને TDS પ્રાથમિક ધારક (Primary Holder) ના નામે જ બતાવવામાં આવે છે, પછી ભલે બીજું ધારક (Secondary Holder) પણ હોય. આનાથી પ્રાથમિક ધારકની ટેક્સ પ્રોફાઇલમાં ગરબડ થઈ શકે છે અને Section 194P જેવી છૂટછાટો માટે તેમની યોગ્યતા પર અસર પડી શકે છે. FD લિક્વિડેટ કરતા પહેલા, એ તપાસવું જરૂરી છે કે વ્યાજની આવક યોગ્ય રીતે વહેંચાયેલી છે કે નહીં, જેથી બીજા કોઈ ધારકનો હિસ્સો પણ પ્રાથમિક ધારકના નામે રિપોર્ટ ન થાય.
સ્માર્ટ ટેક્સ પ્લાનિંગ:
FD તોડવાની પ્રક્રિયાને માત્ર પૈસા ઉપાડવા તરીકે ન જોતા, તેને ટેક્સ પ્લાનિંગની ઇવેન્ટ તરીકે ગણવી જોઈએ. એકસાથે અનેક FD બંધ કરવાને બદલે, તેને બે અલગ-અલગ નાણાકીય વર્ષોમાં વહેંચી દેવાથી આવકનો આંચકો ઓછો કરી શકાય છે અને નીચા ટેક્સ સ્લેબમાં રહી શકાય છે.
Form 26AS ચેક કરવું એ માત્ર વેરિફિકેશન નથી, પણ એક અર્લી-વોર્નિંગ સિસ્ટમ છે. જો Form 15H સબમિટ કર્યા છતાં TDS કપાયો હોય, તો તરત જ બેંકનો સંપર્ક કરીને તેને સુધારવો જોઈએ. ટેક્સ વિભાગ આપમેળે બેંકની ભૂલો સુધારી લેશે તેવી અપેક્ષા રાખવી જોખમી સાબિત થઈ શકે છે અને તેનાથી ટેક્સ ઓફિસર્સ સાથે લાંબી લડાઈ લડવી પડી શકે છે.
