વારસાગત સોનું વેચતી વખતે ઇન્વોઇસ નથી? ટેક્સના નિયમો અને બચાવના રસ્તા જાણો

વારસાગત સોનું વેચતી વખતે સૌથી મોટો પ્રશ્ન એ ઉભો થાય છે કે જો મૂળ ખરીદીનું ઇન્વોઇસ ન હોય તો શું કરવું? ઘણા ટેક્સદાતાઓ માને છે કે બિલ વગર ટેક્સનું ભારણ વધી શકે છે અથવા ઇન્કમ ટેક્સ વિભાગની તપાસનો સામનો કરવો પડી શકે છે, પરંતુ આ બાબતે સમજદારી રાખવી જરૂરી છે.

એક્વિઝિશન કોસ્ટ કેવી રીતે નક્કી કરવી?

જો સોનું 1 એપ્રિલ, 2001 પહેલાં ખરીદાયેલું હોય, તો તમે તે તારીખની ફેયર માર્કેટ વેલ્યુ (FMV) નો ઉપયોગ કરી શકો છો. આ માટે તમારે રજિસ્ટર્ડ જ્વેલર પાસેથી વેલ્યુએશન સર્ટિફિકેટ લેવું પડે છે. FMV નો ઉપયોગ કરવાથી ટેક્સપાત્ર ગેઇન ઘણો ઘટી જાય છે.

જો સોનું 2001 પછીનું હોય, તો જૂના બેંક સ્ટેટમેન્ટ્સ, ઇન્સ્યોરન્સ પોલિસી કે જ્વેલરના રેકોર્ડ્સ મદદરૂપ થઈ શકે છે. જો કોઈ પુરાવો ન હોય, તો કાયદેસરના વારસદારોનું એફિડેવિટ કામ લાગી શકે છે. જો તમે આ પુરાવા ન આપી શકો, તો આવકવેરા અધિકારીઓ સમગ્ર રકમને 'અનએક્સપ્લેન્ડ કેશ ક્રેડિટ' ગણી શકે છે અને તેના પર ભારે ટેક્સ લગાવી શકે છે.

ટેક્સ રેટ અને હોલ્ડિંગ પિરિયડ

ઇન્કમ-ટેક્સ એક્ટની કલમ 49 મુજબ, વારસાગત સોનાના કિસ્સામાં હોલ્ડિંગ પિરિયડ અસલ માલિકે ખરીદી કરી ત્યારથી ગણાય છે. જો કુલ સમયગાળો 24 મહિના થી વધુ હોય, તો તે લોંગ-ટર્મ કેપિટલ ગેઈન (LTCG) ગણાય છે. હાલમાં, LTCG પર 12.5% ના દરે ટેક્સ લાગે છે અને ઈન્ડેક્સેશનનો લાભ મળતો નથી. જો સમયગાળો 24 મહિના કે તેથી ઓછો હોય, તો તે શોર્ટ-ટર્મ ગેઈન ગણાય છે અને તમારા ઇન્કમ ટેક્સ સ્લેબ મુજબ ટેક્સ લાગે છે.

ટેક્સ કેવી રીતે બચાવવો?

તમે ઇન્કમ-ટેક્સ એક્ટની કલમ 54F હેઠળ મુક્તિ મેળવી શકો છો. જો તમારી પાસે એકથી વધુ ઘર ન હોય, તો સોનાના વેચાણમાંથી મળેલી રકમને નવી રેસિડેન્શિયલ પ્રોપર્ટીમાં રોકીને તમે ટેક્સ બચાવી શકો છો. આ માટે નિર્ધારિત સમયમર્યાદામાં રોકાણ કરવું અનિવાર્ય છે.