NPS માંથી રિટાયરમેન્ટ વખતે એન્યુઈટી પસંદ કરતી વખતે વધુ માસિક પેન્શન અને પરિવારની સુરક્ષા વચ્ચે યોગ્ય સંતુલન રાખવું જરૂરી છે. આ નિર્ણય જીવનભર માટે બદલી શકાતો નથી, તેથી રિટાયર થતા પહેલા વિવિધ વિકલ્પોની તુલના કરવી ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે.
જ્યારે કોઈ સબસ્ક્રાઈબર 60 વર્ષ કે તેથી વધુ ઉંમરે National Pension System (NPS) માંથી બહાર નીકળે છે, ત્યારે તેમની સામે જમા થયેલી રિટાયરમેન્ટ મૂડીને લઈને એક મોટો નિર્ણય લેવાનો હોય છે. નિયમ મુજબ, આ રકમનો એક મોટો હિસ્સો એન્યુઈટી (Annuity) ખરીદવા માટે વાપરવો પડે છે, જે જીવનભર નિશ્ચિત માસિક પેન્શનની ગેરંટી આપે છે.
આ નિર્ણય માત્ર એક પ્લાન પસંદ કરવા પૂરતો સીમિત નથી, પરંતુ તમારી આગામી દાયકાઓની આર્થિક સફર નક્કી કરે છે. આ કોન્ટ્રાક્ટ્સ સામાન્ય રીતે એકવાર ફાઈનલ થયા પછી બદલી શકાતા નથી, તેથી લાંબા ગાળાની જરૂરિયાતોને ધ્યાનમાં રાખવી જરૂરી છે.
એન્યુઈટીના મુખ્ય વિકલ્પો
સૌથી સરળ વિકલ્પ 'લાઈફ-ઓન્લી એન્યુઈટી' (Life-only annuity) છે. આ પ્લાનમાં માસિક પેન્શન સૌથી વધુ મળે છે, કારણ કે સબસ્ક્રાઈબરના મૃત્યુ બાદ કંપની પેન્શન આપવાનું બંધ કરી દે છે. વારસદારો માટે કોઈ રકમ બચતી નથી. જેમને રિટાયરમેન્ટ દરમિયાન વધુ રોકડની જરૂર હોય, તેઓ આ પસંદ કરે છે.
જો તમે પરિવારની સુરક્ષા ઈચ્છતા હોવ, તો 'રિટર્ન ઓફ પર્ચેઝ પ્રાઈસ' (Return-of-purchase-price) ઓપ્શન ઉપલબ્ધ છે. આમાં માસિક પેન્શન થોડું ઓછું મળે છે, પરંતુ મૃત્યુ બાદ મૂળ રકમ નોમિનીને પરત મળી જાય છે.
જીવનસાથી અને પરિવારની સુરક્ષા
ઘણા લોકો 'જોઈન્ટ-લાઈફ એન્યુઈટી' (Joint-life annuity) પસંદ કરે છે. આ પ્લાન પરિણીત દંપતીઓ માટે છે, જેમાં સબસ્ક્રાઈબરના મૃત્યુ પછી જીવનસાથીને પેન્શન ચાલુ રહે છે. આનું સૌથી સુરક્ષિત સ્વરૂપ 'જોઈન્ટ-લાઈફ વિથ રિટર્ન ઓફ પર્ચેઝ પ્રાઈસ' છે, જે બંનેને સુરક્ષા અને અંતે વારસદારોને મૂડી પાછી આપે છે.
વધારે જવાબદારી ધરાવતા લોકો માટે 'ફેમિલી ઈન્કમ ઓપ્શન' પણ છે, જેમાં પેન્શન પતિ-પત્ની અને ત્યારબાદ આધારિત માતા-પિતા સુધી પણ પહોંચી શકે છે. આમાં સુરક્ષા વધુ હોવાથી શરૂઆતનું પેન્શન ઓછું હોઈ શકે છે.
સરખામણી કેમ જરૂરી છે?
કોઈપણ પ્લાન લેતા પહેલા ઉતાવળ ન કરવી. અલગ-અલગ સર્વિસ પ્રોવાઈડર્સના દર અને શરતો અલગ હોઈ શકે છે. ફુગાવાને કારણે સમય જતાં પેન્શનની ખરીદશક્તિ ઘટતી જાય છે, તેથી શરૂઆતમાં જ શ્રેષ્ઠ રેટ મેળવવો જરૂરી છે. તમારી જરૂરિયાતો અને પરિવારના ભવિષ્યને ધ્યાનમાં રાખીને તુલનાત્મક અભ્યાસ કરવો જ હિતાવહ છે.