Global Fintech Fest 2026 માં દિગ્ગજોએ સંકેત આપ્યા છે કે ભારતની ફિનટેક સફર હવે આગલા તબક્કામાં છે. હવે માત્ર ડિજિટલ એક્સેસ નહીં, પણ ગ્રાહકોના નાણાકીય લક્ષ્યો પૂરા કરવા પર કંપનીઓનો ભાર રહેશે.
ભારતીય ફિનટેક લેન્ડસ્કેપ હવે પરિપક્વતાના નવા તબક્કે પહોંચ્યું છે. મુંબઈમાં ૮ થી ૧૧ સપ્ટેમ્બર દરમિયાન આયોજિત ૭મી ગ્લોબલ ફિનટેક ફેસ્ટ (GFF) ૨૦૨૬માં ઉદ્યોગના નેતાઓ અને નિયામકોએ સેક્ટર માટે એક નવી વ્યૂહરચના રજૂ કરી છે: ડિજિટલ એક્સેસના પ્રારંભિક લક્ષ્યથી આગળ વધીને હવે ઘરો માટે વાસ્તવિક નાણાકીય પરિણામો (Financial Outcomes) સુનિશ્ચિત કરવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવું.
વોલ્યુમથી વેલ્યુ તરફ
ભારતે ડિજિટલ ફાઇનાન્સમાં મોટી સફળતા મેળવી છે, જ્યાં દર મહિને ૧૪ અબજથી વધુ UPI વ્યવહારો થઈ રહ્યા છે. જોકે, નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે હવે માત્ર Assets Under Management (AUM) કે SIP ની સંખ્યા જેવા મેટ્રિક્સ પૂરતા નથી. હવે કંપનીઓ ગ્રાહકોને કેશ ફ્લો મેનેજ કરવા, દેવું ઘટાડવા અને લાંબા ગાળાના આર્થિક લક્ષ્યોને હાંસલ કરવામાં મદદ કરે છે કે નહીં, તે મહત્વનું રહેશે.
નિયમન અને ડેટાની ભૂમિકા
RBI ગવર્નર સંજય મલ્હોત્રાએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ફિનટેક કંપનીઓએ ગ્રાહકોના ડેટાને માત્ર બિઝનેસ એસેટ નહીં પણ એક 'ફિડ્યુશિયરી રિસ્પોન્સિબિલિટી' (વિશ્વાસપાત્ર જવાબદારી) તરીકે જોવી જોઈએ. આ ઉપરાંત, 'યુનાઈટેડ ફિનટેક ફોરમ' ને નવા સેલ્ફ-રેગ્યુલેટરી ઓર્ગેનાઈઝેશન (SRO) તરીકેની મંજૂરી કંપનીઓ પર ગવર્નન્સ અને ડેટા સુરક્ષાના ઉચ્ચ ધોરણો જાળવવાનું દબાણ વધારે છે.
પર્સનલાઈઝ્ડ એડવાઈસમાં પડકારો
AI ના ઉપયોગથી નાણાકીય સલાહ આપવાની કવાયત તેજ બની છે, પરંતુ ડેટાનું વિભાજન (Fragmented Data) એક મોટો અવરોધ છે. માહિતી વિવિધ પ્રોવાઈડર્સ પાસે વેરવિખેર હોવાથી રોકાણકારોને એક પ્લેટફોર્મ પરથી બીજા પ્લેટફોર્મ પર જવામાં મુશ્કેલી પડે છે. તેથી જ વધુ સારી ડેટા પોર્ટેબિલિટી અને ઇન્ટરઓપરેબિલિટી આજના સમયની માંગ છે.
રોકાણકારોએ શું જોવું જોઈએ?
આવનારા સમયમાં જે કંપનીઓ માત્ર ટ્રાન્ઝેક્શન વોલ્યુમ પાછળ ભાગવાને બદલે ગ્રાહકોના નાણાકીય સ્વાસ્થ્ય પર ધ્યાન આપશે, તે લાંબે ગાળે સફળ થશે. કંપનીઓ માટે ટેકનોલોજી અને અનુપાલન (Compliance) પાછળનો ખર્ચ અને નફાકારકતા વચ્ચે સંતુલન જાળવવું એ સૌથી મોટો પડકાર બની રહેશે.