તહેવારોની સીઝનમાં ખરીદી પાછળ આડેધડ ખર્ચ કરવાથી તમારી ક્રેડિટ યુટિલાઈઝેશન મર્યાદા વધી શકે છે, જે તમારા Credit Score ને નુકસાન પહોંચાડી શકે છે. BNPL અને EMI સ્કીમ્સનો સમજદારીપૂર્વક ઉપયોગ કરવો અત્યંત જરૂરી છે.
તહેવારો દરમિયાન કરવામાં આવતી વધુ પડતી ખરીદી અને EMI પ્લાન્સ જો યોગ્ય રીતે મેનેજ ન કરવામાં આવે તો તમારા Credit Score પર માઠી અસર કરી શકે છે. તમારો ક્રેડિટ સ્કોર તમારી આર્થિક તંદુરસ્તીનો મુખ્ય માપદંડ છે, અને તહેવારોના ગાળામાં ખર્ચનો આંકડો વધવાથી તે કામચલાઉ ધોરણે નીચે આવી શકે છે.
Credit Utilization નું ગણિત
ક્રેડિટ યુટિલાઈઝેશન એટલે તમારી પાસે ઉપલબ્ધ કુલ ક્રેડિટ લિમિટમાંથી તમે કેટલા ટકા રકમ વાપરો છો. નાણાકીય નિષ્ણાતો હંમેશા આ યુટિલાઈઝેશનને 30% થી ઓછું રાખવાની સલાહ આપે છે. જો કોઈ મોટી ખરીદી તમારા વપરાશને આ મર્યાદાથી ઉપર લઈ જાય, તો ક્રેડિટ બ્યુરો તેને નકારાત્મક રીતે જુએ છે. આ સિવાય, આજકાલ લોકો જે Buy-Now-Pay-Later (BNPL) સ્કીમનો ઉપયોગ કરે છે, તે વાસ્તવમાં ટૂંકા ગાળાની લોન છે. જો તેને સમયસર ચૂકવવામાં ન આવે, તો તે તમારા ક્રેડિટ પ્રોફાઈલને ખરાબ કરી શકે છે.
નિયમનકારી સુરક્ષા અને દેખરેખ
Reserve Bank of India (RBI) ના નિયમ મુજબ, તમામ BNPL પ્રોડક્ટ્સની માહિતી ક્રેડિટ બ્યુરોને આપવી ફરજિયાત છે. જો તમે પેમેન્ટ ચૂકવવામાં ભૂલ કરો છો, તો તમારી ક્રેડિટ હિસ્ટ્રી પર ડાઘ પડી શકે છે.
ખરીદી કરતા પહેલા તમારો ક્રેડિટ રિપોર્ટ ચેક કરવો ખૂબ હિતાવહ છે. RBI ની ગાઈડલાઈન્સ મુજબ, ચાર મુખ્ય ક્રેડિટ બ્યુરો—TransUnion CIBIL, Experian, Equifax, અને CRIF High Mark—વર્ષમાં એકવાર મફત રિપોર્ટ આપવા માટે બંધાયેલા છે. જો રિપોર્ટમાં કોઈ ભૂલ જણાય, તો તમે ફરિયાદ કરી શકો છો. જો લેન્ડર 30 દિવસની અંદર ભૂલ સુધારે નહીં, તો તેમને દરરોજ ₹100 ના દંડની જોગવાઈ પણ છે.