એપ્રિલ 1, 2023 પછી ડેબ્ટ મ્યુચ્યુઅલ ફંડમાં કરેલા રોકાણ પર હવે ઇન્ડેક્સેશનનો લાભ મળતો નથી. ઓક્ટોબર 2026ની સ્થિતિ મુજબ, આ રોકાણો પર તમારી આવકવેરાની સ્લેબ મુજબ ટેક્સ લાગે છે, તેથી બેંક ડિપોઝિટ સામે પોસ્ટ-ટેક્સ વળતરની સરખામણી કરવી અત્યંત જરૂરી છે.
ભારતમાં ડેબ્ટ મ્યુચ્યુઅલ ફંડ પર લાગતા ટેક્સના નિયમોમાં ફાઈનાન્સ એક્ટ 2023 બાદ કાયમી ફેરફાર આવ્યા છે. ઓક્ટોબર 2026માં પણ આ ટેક્સ સ્ટ્રક્ચર યથાવત છે, જેના કારણે રોકાણકારોએ પોતાના પોર્ટફોલિયો માટે આ નિયમોને સમજવા ખૂબ જ જરૂરી છે.
ટેક્સનો નવો નિયમ
જે મ્યુચ્યુઅલ ફંડ તેની કુલ સંપત્તિના ઓછામાં ઓછા 65 ટકા નાણાં ડેટ અને મની માર્કેટ ઇન્સ્ટ્રુમેન્ટ્સમાં રોકે છે, તેમાં એપ્રિલ 1, 2023 પછી કરેલા રોકાણો પર હવે રોકાણકારના ઈન્કમ ટેક્સ સ્લેબ મુજબ ટેક્સ વસૂલવામાં આવે છે. સૌથી મહત્વની વાત એ છે કે, આ નિયમ હોલ્ડિંગ પિરિયડને ધ્યાનમાં લીધા વગર લાગુ પડે છે. અગાઉ મળતો ઇન્ડેક્સેશનનો લાભ, જે ફુગાવાને એડજસ્ટ કરીને ટેક્સ જવાબદારી ઘટાડવામાં મદદ કરતો હતો, તે હવે નવા રોકાણો માટે ઉપલબ્ધ નથી.
ગ્રોથ અને IDCW વચ્ચેનો તફાવત
- Growth ઓપ્શન: અહીં રિટર્ન NAV માં પ્રતિબિંબિત થાય છે. જ્યારે તમે યુનિટ રિડીમ કે ટ્રાન્સફર કરો ત્યારે જ ટેક્સ લાગે છે.
- IDCW (Income Distribution cum Capital Withdrawal): આ ઓપ્શનમાં નિયમિત પેઆઉટ મળે છે, જે રોકાણકારની કુલ આવક તરીકે ગણાય છે અને સ્લેબ મુજબ ટેક્સ લાગે છે. રેસિડેન્ટ ઇન્વેસ્ટર્સ માટે, જો વાર્ષિક પેઆઉટ ₹10,000 થી વધુ હોય, તો મ્યુચ્યુઅલ ફંડ કંપની 10 ટકા TDS કાપે છે.
રોકાણકારો માટે ચેતવણી
ઇન્ડેક્સેશન દૂર થવાથી ડેબ્ટ ફંડ્સનું ટેક્સેશન હવે બેંક ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ (FD) જેવું થઈ ગયું છે. જે રોકાણકારોએ એપ્રિલ 1, 2023 પહેલા રોકાણ કર્યું છે, તેઓ જૂના નિયમો હેઠળ આવી શકે છે. આવી સ્થિતિમાં, ખરીદીની તારીખ અને કિંમતનો રેકોર્ડ રાખવો જરૂરી છે જેથી ફાઇલિંગ સમયે ભૂલ ન થાય.
હાલમાં, તમારે માત્ર ગ્રોસ રિટર્ન નહીં, પરંતુ તમારા ટેક્સ સ્લેબ મુજબ 'પોસ્ટ-ટેક્સ' વળતર તપાસીને જ નિર્ણય લેવો જોઈએ. 2026ના યુનિયન બજેટમાં પણ આ બાબતે કોઈ મોટો ફેરફાર આવ્યો નથી, તેથી રોકાણકારોએ સાવચેતીપૂર્વક રોકાણ કરવું.
