મહારાષ્ટ્ર સરકારે કો-ઓપરેટિવ સોસાયટીઝ એક્ટમાં મોટો સુધારો કર્યો છે. હવે **₹500 કરોડથી** વધુ ટર્નઓવર ધરાવતી સહકારી સંસ્થાઓના બોર્ડમાં સરકાર દ્વારા નિમણૂક પામેલા સભ્યો પણ મતદાન કરી શકશે, જેની સીધી અસર કોલ્હાપુરની ગોકુલ ડેરી પર જોવા મળી રહી છે.
મહારાષ્ટ્ર સરકારે 'મહારાષ્ટ્ર કો-ઓપરેટિવ સોસાયટીઝ એક્ટ, 1960' ની કલમ 73AAA(2) માં મહત્વપૂર્ણ ફેરફાર કર્યો છે. આ નિર્ણય મુજબ, જે સહકારી સંસ્થાઓનું વાર્ષિક ટર્નઓવર ₹500 કરોડથી વધારે છે, તેના બોર્ડ ઓફ ડિરેક્ટર્સમાં સરકાર પાંચ સભ્યોની નિમણૂક કરી શકશે. આ પાંચમાંથી ચાર સરકારી પ્રતિનિધિઓને મતદાનનો અધિકાર પણ આપવામાં આવ્યો છે, જોકે તેઓ ચેરમેન કે વાઈસ-ચેરમેન પદ માટે ચૂંટણી લડી શકશે નહીં.
ગોકુલ ડેરી અને વહીવટી મડાગાંઠ
આ નિયમની સીધી અસર કોલ્હાપુર ડિસ્ટ્રિક્ટ કો-ઓપરેટિવ મિલ્ક પ્રોડ્યુસર્સ યુનિયન એટલે કે ગોકુલ ડેરી પર પડી રહી છે. હાલમાં અહીં કોંગ્રેસ પ્રેરિત પેનલે 13 અને મહાયુતિ પ્રેરિત પેનલે 12 બેઠકો મેળવી છે. બોર્ડ મીટિંગ માટે જરૂરી 14 સભ્યોનો કોરમ પૂરો ન થવાને કારણે વહીવટી મડાગાંઠ સર્જાઈ છે. હવે સરકારના આ નવા આદેશ બાદ, બોર્ડનું ગણિત સંપૂર્ણપણે બદલાઈ શકે તેમ છે.
ખેડૂતો અને સંસ્થા સામે જોખમ
આ નિર્ણયને લઈને રાજકીય ગરમાવો વધ્યો છે. વિરોધ પક્ષો તેને લોકશાહીના અપહરણ સમાન ગણાવી રહ્યા છે, જ્યારે સરકારનું માનવું છે કે વ્યવસાયિક નિપુણતા લાવવા અને મડાગાંઠ ઉકેલવા આ પગલું જરૂરી છે. બોમ્બે હાઈકોર્ટે આગામી 10 નવેમ્બર, 2026 ના રોજ ચેરમેન પદની ચૂંટણી માટે નવી બેઠક બોલાવી છે. 5.5 લાખથી વધુ દૂધ ઉત્પાદક ખેડૂતો સાથે સંકળાયેલી આ સંસ્થા માટે આ રાજકીય ખેંચતાણ દૂધના ભાવ અને વિતરણ વ્યવસ્થા પર લાંબા ગાળે અસર કરી શકે છે.