Election Commission of India (ECI) એ જે રાજ્યોમાં મતદાર યાદી સુધારણા પ્રક્રિયા પૂર્ણ થઈ છે, ત્યાં Form 6 માંથી વિવાદાસ્પદ વધારાની માહિતી આપવાની શરત દૂર કરી છે.
ભારતના ચૂંટણી પંચે (Election Commission of India) મતદાર નોંધણી પ્રક્રિયાને સરળ બનાવતા મહત્વનો નિર્ણય લીધો છે. જે રાજ્યોમાં સ્પેશિયલ ઇન્ટેન્સિવ રિવિઝન (Special Intensive Revision) પૂર્ણ થઈ ગયું છે, ત્યાંથી ફોર્મ 6 માંથી વધારાની વિગતો માંગવાની જોગવાઈ પાછી ખેંચી લેવામાં આવી છે. હવે પંચે ફરીથી 'Registration of Electors Rules, 1960' હેઠળ નિર્ધારિત મૂળ ફોર્મનો અમલ શરૂ કર્યો છે.
આ નિર્ણય કેમ લેવાયો?
આ નિર્ણય ચૂંટણી પંચની આંતરિક વિચાર-વિમર્શ બાદ લેવામાં આવ્યો છે. ચૂંટણી કમિશનર સુખબીર સિંહ સંધુ અને વિવેક જોશીએ ફોર્મમાં કરાયેલા ફેરફારોની કાયદેસરતા પર પ્રશ્નો ઉઠાવ્યા હતા. તેમનું માનવું હતું કે 1960 ના નિયમો હેઠળનું આ ફોર્મ માત્ર વહીવટી આદેશથી બદલી શકાય નહીં, પરંતુ તેના માટે કાયદાકીય પ્રક્રિયા અથવા નિયમોમાં સુધારો જરૂરી છે.
કયા ફેરફારો હતા વિવાદિત?
પહેલાના સુધારેલા ફોર્મમાં અરજદારોએ તેમના માતા-પિતા કે દાદા-દાદીના 2000ની સાલના ઈલેક્ટોરલ રેકોર્ડ્સ આપવા પડતા હતા. જેમાં એસેમ્બલી કોન્સ્ટીટ્યુન્સી નંબર, બૂથ લોકેશન અને સીરીયલ નંબર જેવી વિગતો માંગવામાં આવતી હતી. આ નિયમોને કારણે ખાસ કરીને નવા મતદારો માટે નોંધણી પ્રક્રિયા અત્યંત જટિલ બની ગઈ હતી.
શું બદલાયું?
ચૂંટણી પંચે ECINET પોર્ટલ અને તમામ મુખ્ય ચૂંટણી અધિકારીઓની વેબસાઇટ પરથી વધારાના ફિલ્ડ્સ હટાવી દીધા છે. જોકે, પંચે સ્પષ્ટતા કરી છે કે આ છૂટછાટ માત્ર એવા વિસ્તારોમાં જ છે જ્યાં મતદાર યાદી સુધારણા પ્રક્રિયા પૂરી થઈ છે. જે રાજ્યોમાં હજુ પણ રિવિઝનનું કામ ચાલુ છે, ત્યાં આ વધારાની માહિતી આપવાની શરત હાલ પૂરતી યથાવત રહેશે.